Organisation mondiale de la santé (OMS) · Publications

WHO medical eligibility criteria wheel for contraceptive use

1 juin 2015 Organisation mondiale de la santé

Le texte intégral est hébergé par l’organisation qui le publie. lawenc.com indexe les métadonnées et renvoie vers la source officielle.

Texte intégral

MEDICAL ELIGIBILITY CRITERIA WHEEL FOR CONTRACEPTIVE USE WHO 2015 vulsants T controlled factorsN disease imm obiliz aion <1 8 y ea rs abortion STIs vaginitis Stage 3 or 4 therapy Rifabutin anti- w ith aura S m igranous >30kg/m2 or adequately risk heart with prolo nged ac ut e/ fla re tu m ou rI tre at m en t to ag e <6 mo nth s <6 w eek s <4 wee ks and post- risk of and Chlamydia Antiretroviral Rifam picin/ M igraine Non- Age >35 Age <35 Current BMI >160 / >100 140-159/90-99 Multiple Ischaemic Stroke Majo r surg ery Acu te His tor y He pa tit is Li ve r Cu rre nt Pr e- Un ex pla ine d Me na rch e 6 w eek s to 4 we eks to 48 hou rs to <48 hoursPuerperal Current Increased Other STIs Gonorrhoea WHO 2 4 A 3 A 2/3 Z,A 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 A 1 1 H 4 A 2 2 113144A 2/3 B 2 4 A 3 A 2/3 Z,A 1 1 2 M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 2 3L 2 1 3 4 4 A 2 1 H 4 A 2 2 1 132E4 4 A 2/3 B 1 1 1-2 Y 2 2 V 2 M 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2M 2 3L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2211 1 11 1 1-2 Y 1-2 W 1-2 W ,V 2 M 1 1 1 2Q 1P 3 2 3 3 3 2 3L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3311 1 11 1 1-2 Y 3 3 V 2 M ,S 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2M 2 3L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2211 1 11 1 1-2 Y 3 X 3 U 4 S 1 3R 2 2Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/ 4 K, A 4 J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4D,F4D1 1 1 1 DISEASE CA NC ER CA NC ER NE OP LA FI BR OI DS BL EE DI NG INFECTIONS SEXUALLY TRANSMITTED M ED IC ATIO N S HEADACHE SM OKING DIABETESQ OBESITY HYPERTENSIONO CARDIOVAS CULAR VE NO US TH RO MB OEM BOL ISM LI VE R DI SE AS ES BR EA ST CE RV IC AL CE RV IC UT ER IN E VA GI NA L AD OL ES CE NT S NU LLI PA RIT Y POSTPART UM AN D BR EAS TFE EDI NG SEPSIS P I D C H I V Progestogen-only pills 2 PO P Progestin-only injectables 3 DM PA ( IM, SC ) / NE T- EN Levonorgestrel IUD 2E LN G-IU D Copper IUD Cu- IUD Implants 2 LNG /ET G Com bined hormonal contraceptives D Pill, p atch , rin g, i nje cta ble (C OC , P , C VR , C IC ) ISBN 978 92 4 154925 7 WHO Library Cataloguing-in-Publication Data WHO medical eligibility criteria wheel for contraceptive use – 2015 update. 1.Contraception - methods. 2.Family Planning Services - methods. 3.Eligibility Determination - standards. I.World Health Organization. ISBN 978 92 4 154925 7 (NLM classification: WP 630) © World Health Organization 2015 All rights reserved. Publications of the World Health Organization are available on the WHO website (www.who.int) or can be purchased from WHO Press, World Health Organization, 20 Avenue Appia, 1211 Geneva 27, Switzerland (tel.: +41 22 791 3264; fax: +41 22 791 4857; e-mail: bookorders@who.int). Requests for permission to reproduce or translate WHO publications –whether for sale or for non-commercial distribution– should be addressed to WHO Press through the WHO website (www.who.int/about/licensing/copyright_form/en/index.html). The designations employed and the presentation of the material in this publication do not imply the expression of any opinion whatsoever on the part of the World Health Organization concerning the legal status of any country, territory, city or area or of its authorities, or concerning the delimitation of its frontiers or boundaries. Dotted and dashed lines on maps represent approximate border lines for which there may not yet be full agreement. The mention of specific companies or of certain manufacturers’ products does not imply that they are endorsed or recommended by the World Health Organization in preference to others of a similar nature that are not mentioned. Errors and omissions excepted, the names of proprietary products are distinguished by initial capital letters. All reasonable precautions have been taken by the World Health Organization to verify the information contained in this publication. However, the published material is being distributed without warranty of any kind, either expressed or implied. The responsibility for the interpretation and use of the material lies with the reader. In no event shall the World Health Organization be liable for damages arising from its use. Printed in France How to use this wheel The wheel matches up the contraceptive methods, shown on the inner disk, with specific medical conditions or characteristics shown around the outer rim. The numbers shown in the viewing slot tell you whether the woman who has this known condition or characteristic is able to start use of the contraceptive method: CATEGORY WITH CLINICAL JUDGEMENT WITH LIMITED CLINICAL JUDGEMENT 1 Use method in any circumstance YES (Use the method) 2 Generally use method 3 Use of method not usually recommended unless other more appropriate methods are not available or not acceptable NO (Do not use the method) 4 Method not to be used Categories 1 and 4 are clearly defined recommendations. For categories 2 or 3, greater clinical judgement will be needed and careful follow-up may be required. If clinical judgement is limited, categories 1 and 2 both mean the method can be used, and categories 3 and 4 both mean the method should not be used. No restrictions for some conditions: there are many medical conditions when ALL methods can be used (that is, all the methods are either a category 1 or 2). Some of these conditions are listed on the back of the wheel. With few exceptions, all women can safely use emergency contraception, barrier and behavioural methods of contraception, including lactational amenorrhoea method; for the complete list of recommendations, please see the full document. Only correct and consistent use of condoms, male or female, protect against STI/HIV. If there is a risk of STI/HIV, condom use is recommended. MEDICAL ELIGIBILITY CRITERIA WHEEL FOR CONTRACEPTIVE USE WHO 2015 co nv uls an ts T <18 years abortion STIs vag init is St ag e 3 or 4 th er ap y Ri fa bu tin an ti- to age <6 months <6 weeks <4 weeks and post- risk of and Ch lam yd ia An tire tro vir al Ri fa m pi cin / Ce rta in Unexplained Menarche 6 weeks to 4 weeks to 48 hours to <48 hoursPuerperal Curren t Incr ease d Oth er S TIs Go no rrh oea WH O NEOPLASIA FIBROIDS BLEEDING INF ECT ION S SE XU AL LY TRA NS MIT TED M ED IC AT IO N S CERVICA L UTERINE VAGINAL ADOLESCENTS NULLIPARITY POSTPARTUM AND BREASTFEEDING SEPSIS P I D C H I V Pr oge sto gen -only pills 2 POP Pr og es tin -on ly in jectab les 3 DMPA (IM, SC) / NET-EN Le vo no rge stre l IUD 2 E LNG-IUD C op per IUD 1 Cu-IUD Im plants 2 LNG / ETG Co m bin ed ho rm ona l co ntrac eptives 4D Pill, patch, ring, injectable (COC, P, CVR, CIC) ISBN 978 92 4 154925 7 WHO Library Cataloguing-in-Publication Data WHO medical eligibility criteria wheel for contraceptive use – 2015 update. 1.Contraception - methods. 2.Family Planning Services - methods. 3.Eligibility Determination - standards. I.World Health Organization. ISBN 978 92 4 154925 7 (NLM classification: WP 630) © World Health Organization 2015 All rights reserved. Publications of the World Health Organization are available on the WHO website (www.who.int) or can be purchased from WHO Press, World Health Organization, 20 Avenue Appia, 1211 Geneva 27, Switzerland (tel.: +41 22 791 3264; fax: +41 22 791 4857; e-mail: bookorders@who.int). Requests for permission to reproduce or translate WHO publications –whether for sale or for non-commercial distribution– should be addressed to WHO Press through the WHO website (www.who.int/about/licensing/copyright_form/en/index.html). The designations employed and the presentation of the material in this publication do not imply the expression of any opinion whatsoever on the part of the World Health Organization concerning the legal status of any country, territory, city or area or of its authorities, or concerning the delimitation of its frontiers or boundaries. Dotted and dashed lines on maps represent approximate border lines for which there may not yet be full agreement. The mention of specific companies or of certain manufacturers’ products does not imply that they are endorsed or recommended by the World Health Organization in preference to others of a similar nature that are not mentioned. Errors and omissions excepted, the names of proprietary products are distinguished by initial capital letters. All reasonable precautions have been taken by the World Health Organization to verify the information contained in this publication. However, the published material is being distributed without warranty of any kind, either expressed or implied. The responsibility for the interpretation and use of the material lies with the reader. In no event shall the World Health Organization be liable for damages arising from its use. Printed in Italy EDICAL ELIGIBILITY CRITERIA HEEL FOR CONTRACEPTIVE USE HO 2015 co nv uls an ts T <18 years abortion STIs vag init is St ag e 3 or 4 th er ap y Ri fa bu tin an ti- to age <6 months <6 weeks <4 weeks and post- risk of and Ch lam yd ia An tire tro vir al Ri fa m pi cin / Ce rta in Unexplained Menarche 6 weeks to 4 weeks to 48 hours to <48 hoursPuerperal Curren t Incr ease d Oth er S TIs Go no rrh oea WH O NEOPLASIA FIBROIDS BLEEDING INF ECT ION S SE XU AL LY TRA NS MIT TED M ED IC AT IO N S CERVICA L UTERINE VAGINAL ADOLESCENTS NULLIPARITY POSTPARTUM AND BREASTFEEDING SEPSIS P I D C H I V Pr oge sto gen -only pills 2 POP Pr og es tin -on ly in jectab les 3 DMPA (IM, SC) / NET-EN Le vo no rge stre l IUD 2 E LNG-IUD C op per IUD 1 Cu-IUD Im plants 2 LNG / ETG Co m bin ed ho rm ona l co ntrac eptives 4D Pill, patch, ring, injectable (COC, P, CVR, CIC) ISBN 978 92 4 154925 7 WHO Library Cataloguing-in-Publication Data WHO medical eligibility criteria wheel for contraceptive use – 2015 update. 1.Contraception - methods. 2.Family Planning Services - methods. 3.Eligibility Determination - standards. I.World Health Organization. ISBN 978 92 4 154925 7 (NLM classification: WP 630) © World Health Organization 2015 All rights reserved. Publications of the World Health Organization are available on the WHO website (www.who.int) or can be purchased from WHO Press, World Health Organization, 20 Avenue Appia, 1211 Geneva 27, Switzerland (tel.: +41 22 791 3264; fax: +41 22 791 4857; e-mail: bookorders@who.int). Requests for permission to reproduce or translate WHO publications –whether for sale or for non-commercial distribution– should be addressed to WHO Press through the WHO website (www.who.int/about/licensing/copyright_form/en/index.html). The designations employed and the presentation of the material in this publication do not imply the expression of any opinion whatsoever on the part of the World Health Organization concerning the legal status of any country, territory, city or area or of its authorities, or concerning the delimitation of its frontiers or boundaries. Dotted and dashed lines on maps represent approximate border lines for which there may not yet be full agreement. The mention of specific companies or of certain manufacturers’ products does not imply that they are endorsed or recommended by the World Health Organization in preference to others of a similar nature that are not mentioned. Errors and omissions excepted, the names of proprietary products are distinguished by initial capital letters. All reasonable precautions have been taken by the World Health Organization to verify the information contained in this publication. However, the published material is being distributed without warranty of any kind, either expressed or implied. The responsibility for the interpretation and use of the material lies with the reader. In no event shall the World Health Organization be liable for damages arising from its use. Printed in Italy Use the method in any circumstance Use of the method not usually recommended unless other, more appropriate methods are not available or acceptable 1 Generally use the method2 3 4 Method NOT to be used WHO Medical Eligibility Criteria Wheel for contraceptive use, 2015 These methods do not protect against STI/HIV. If there is a risk of STI/HIV, the correct and consistent use of condoms, male or female, is recommended. Co m bin ed ho rm ona l co ntra cepti ves Pill, patch, ring, injectable (COC, P, CVR, CIC) P rog est oge n-on ly pills POP Pr og es tog en -on ly in jecta bles DMPA (IM, SC) / NET-EN Le vo no rge stre l IUD LNG-IUD C op per IUD Cu-IUD I mpl ants LNG / ETG co nv ul sa nt sT control led factorsN disease immobilizaion <18 years abortion STIs vag init is St ag e 3 or 4 th er ap y Ri fa bu tin an ti- w ith a ur aS m ig ra no us >30 kg/ m2 or adeq uately risk heart with prolonged acute/flare tum our I treatm ent to age <6 months <6 weeks <4 weeks and post- risk of and Ch lam yd ia An tir et ro vir al Ri fa m pi ci n/ Ce rta in M ig ra in e No n- Ag e >3 5 Ag e < 35 Cu rre nt BM I >160 / >1 00 140-159 /90-99 Multiple Ischaemic Stroke Major surgery Acute History Hepatitis Liver Current Pre- Unexplained Menarche 6 weeks to 4 weeks to 48 hours to <48 hoursPuerperal Curren t Incr ease d Oth er S TIs Go no rrh oe a WH O 2 4A 3A 2/ 3 A Z 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 A 1 1 H 4 A 2 2 1 13144 A 2/ 3 B 2 4A 3 A 2/3 A Z 1 1 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 2 3 L 2 1 3 4 4 A 2 1 H 4 A 2 2 1 13 2E44A 2/3 B 1 1 1- 2 Y 2 2V 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 1- 2W 1- 2W ,V 2M 1 1 1 2Q 1P 3 2 3 3 3 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3311 1 11 1 1- 2 Y 3 3V 2M ,S 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 3X 3U 4S 1 3R 2 2Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/4 K,A 4 J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4 D,F4 D1 1 1 1 DISEASE CANCER CANCER NEOPLASIA FIBROIDS BLEEDING INF EC TIO NS SE XU AL LY TRA NSM ITTE D M ED IC AT IO N S HE AD AC HE SM OK IN G DIA BE TE SQ OBE SIT Y HYPER TENS IONO CARDIOVASCULAR VENOUS THROMBOEMBOLISM LIVER DISEASES BREAST CERVICAL CERVICAL UTERINE VAGINAL ADOLESCENTS NULLIPARITY POSTPARTUM AND BREASTFEEDING SEPSIS P I D C H I V Conditions that are category 1 and 2 for all methods (method can be used) Reproductive Conditions: Benign breast disease or undiagnosed mass • Benign ovarian tumours, including cysts • Dysmenorrhoea • Endometriosis • History of gestational diabetes • History of high blood pressure during pregnancy • History of pelvic surgery, including caesarean delivery • Irregular, heavy or prolonged menstrual bleeding (explained) • Past ectopic pregnancy • Past pelvic inflammatory disease • Post-abortion (no sepsis) • Postpartum ≥ 6 months Medical Conditions: Depression • Epilepsy • HIV asymptomatic or mild clinical disease (WHO Stage 1 or 2) • Iron-deficiency anaemia, sickle-cell disease and thalassaemia • Malaria • Mild cirrhosis • Schistosomiasis (bilharzia) • Superficial venous disorders, including varicose veins • Thyroid disorders • Tuberculosis (non-pelvic) • Uncomplicated valvular heart disease • Viral hepatitis (carrier or chronic) Other: Adolescents • Breast cancer family history • Venous thromboembolism (VTE) family history • High risk for HIV • Surgery without prolonged immobilization • Taking antibiotics (excluding rifampicin/rifabutin) With few exceptions, all women can safely use emergency contraception, barrier and behavioural methods of contraception, including lactational amenorrhoea method; for the complete list of recommendations, please see the full document. “Combined” is a combination of ethinyl estradiol & a progestogen. CIC: combined injectable contraceptive COC: combined oral contraceptive pill Cu-IUD: copper intrauterine device CVR: combined contraceptive vaginal ring DMPA (IM, SC): depot medroxyprogesterone acetate, intramuscular or subcutaneous ETG: etonogestrel LNG: levonorgestrel LNG-IUD: levonorgestrel intrauterine device NET-EN: norethisterone enanthate P: combined contraceptive patch POP: progestogen-only pill A If condition develops while using method, can continue using it during treatment. B If very high likelihood of exposure to gonorrhoea or chlamydia =3. C If past pelvic inflammatory disease (PID) all methods =1, including IUDs. D If <3 wks, not breastfeeding & no other VTE risk factors =3. E If not breastfeeding =1. R If <15 cigarettes/day CIC =2. If ≥15 cigarettes/day COC/P/CVR =4. S Aura is focal neurological symptoms, such as flickering lights. If no aura & age <35 COC/P/CVR, CIC =2, POP =1. If no aura & age ≥35 COC/P/CVR, CIC =3, POP =1. T Barbituates, carbamazepine, oxcarbazepine, phenytoin, primidone, topiramate & lamotrigine. U If barbituates, carbamazepine, oxcarbazepine, phenytoin, primidone or topiramate CIC =2. V If lamotrigine =1. W DMPA =1, NET-EN =2. X CICs =2. Y If antiretroviral therapy with EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV: COC/P/CVR, CIC, POP, NET-ET, Implants =2; DMPA =1. For all NRTIs, ETR, RPV, RAL each method =1. See jacket for full names of medications. Z If WHO Stage 3 or 4 (severe or advanced HIV clinical disease) IUD =3. G If ≥6 wks & not breastfeeding =1. H If uterine cavity distorted preventing insertion =4. I Refers to hepatocellular adenoma (benign) or carcinoma/ hepatoma (malignant). J If adenoma CIC =3, if carcinoma/hepatoma CIC =3/4. K CIC =3. L If established on anticoagulation therapy =2. M If condition developed while on this method, consider switching to non-hormonal method. N Risk factors: older age, smoking, diabetes, hypertension, obesity & known dyslipidaemias. O If cannot measure blood pressure & no known history of hypertension, can use all methods. Either systolic or diastolic blood pressure may be elevated. P If age <18 yrs & obese DMPA/NET-EN =2. Q For insulin-dependent & non-insulin-dependent. If complicated or >20 yrs duration, COC/P/CVR, CIC =3/4; DMPA, NET-EN =3. F If 3 to <6 wks, not breastfeeding & no other VTE risk factors =2, with other VTE risk factors =3. About this wheel This wheel contains the medical eligibility criteria for starting use of contraceptive methods, based on Medical Eligibility Criteria for Contraceptive Use, 5th edition (2015), one of WHO’s evidence-based guidelines. It guides family planning providers in recommending safe and effective contraception methods for women with medical conditions or medically-relevant characteristics. The wheel includes recommendations on initiating use of nine common types of contraceptive methods: 1. Combined pills, COC (low dose combined oral contraceptives, with ≤ 35 μg ethinyl estradiol) 2. Combined contraceptive patch, P 3. Combined contraceptive vaginal ring, CVR 4. Combined injectable contraceptives, CIC 5. Progestogen-only pills, POP 6. Progestogen-only injectables, DMPA (IM,SC)/NET-EN (depot medroxyprogesterone acetate intramuscular or subcutaneous or norethisterone enantate intramuscular) 7. Progestogen-only implants, LNG/ETG (levonorgestrel or etonogestrel) 8. Levonorgestrel-releasing intrauterine device, LNG-IUD 9. Copper-bearing intrauterine device, Cu-IUD Antiretroviral Medications and Abbreviations on the MEC Wheel Nucleoside reverse transcriptase inhibitors (NRTIs) Non-nucleoside reverse transcriptase inhibitors (NNRTIs) Protease inhibitors (PIs) ABC Abacavir EFV Efavirenz ATV/r Ritonavir-boosted atazanavir TDF Tenofovir ETR Etravirine LPV/r Ritonavir-boosted lopinavir AZT Zidovudine NVP Nevirapine DRV/r Ritonavir-boosted darunavir 3TC Lamivudine RPV Rilpivirine RTV Ritonavir DDI Didanosine FTC Emtricitabine Integrase Inhibitors D4T Stavudine RAL Raltegravir Copper IUD for Emergency Contraception This method is highly effective for preventing pregnancy. It can be used within 5 days of unprotected intercourse as an emergency contraceptive. However, when the time of ovulation can be estimated, the Cu-IUD can be inserted beyond 5 days after intercourse, if necessary, as long as the insertion does not occur more than 5 days after ovulation. The eligibility criteria for general Cu-IUD insertion also apply for the insertion of Cu-IUDs as emergency contraception. CONDITION Cu-IUD Pregnancy 4 Rape a) High risk of STI 3 b) Low risk of STI 1 a Breastfeeding is not recommended for one week after taking UPA since it is excreted in breast milk. Breast milk should be expressed and discarded during that time b ECPs may be less effective among women with BMI ≥ 30 kg/m2 than among women with BMI < 25 kg/m2. Despite this, there are no safety concerns. c Strong CYP3A4 inducers may reduce the effectiveness of emergency contraceptive pills. d Repeated ECP use is an indication that the woman requires further counselling on other contraceptive options. Frequently repeated ECP use may be harmful for women with conditions classified as 2, 3 or 4 for contraceptives containing hormones. Abbreviations: NA = not applicable; COC = combined oral contraceptives; Cu-IUD = Copper intrauterine device; ECP = emergency contraceptive pill; LNG = levonorgestrel; UPA = ulipristal acetate Emergency contraceptive pills CONDITION COC LNG UPA Pregnancy NA NA NA Breastfeeding a 1 1 2 Past ectopic pregnancy 1 1 1 Obesity b (BMI ≥30 kg/m2) 1 1 1 History of severe cardiovascular disease (ischaemic heart disease, cerebrovascular attack, or other thromboembolic conditions) 2 2 2 Migraine 2 2 2 Severe liver disease (including jaundice) 2 2 2 CYP3A4 inducers c (e.g. rifampicin, phenytoin, phenobarbital, carbamazepine, efavirenz, fosphenytoin, nevirapine, oxcarbazepine, primidone, rifabutin, St John’s wort/hypericum perforatum) 1 1 1 Repeated emergency contraceptive pill use d 1 1 1 Rape 1 1 1 Acknowledgements The Medical Eligibility Criteria for Contraceptive Use and this version of the Medical Eligibility Criteria Wheel were developed by the Word Health Organization’s Department of Reproductive Health and Research. This wheel is based upon similar medical eligibility criteria wheels developed independently in Ghana and Jordan. In particular, we would like to thank the University of Ghana Medical School’s Department of Obstetrics and Gynaecology; the Communication Partnership for Family Health in Jordan; and the Johns Hopkins Bloomberg School of Public Health/ Center for Communications Programs for their innovative work. Dr Anna Altshuler was responsible for this 2015 edition, in collaboration with Dr Erin Berry-Bibee, Dr Kathryn Curtis, Dr Monica Dragoman, Dr Mary Lyn Gaffield, Dr Tara Jatlaoui, and Ms Halley Riley. Layout and design: Ms Cath Hamill Ordering copies and further information Detailed information on the medical eligibility criteria, including guidance on other contraceptive methods, appears in the Medical Eligibility Criteria for Contraceptive Use, 5th edition (2015). This can be accessed at http://www.who.int/reproductivehealth/en/. Bulk orders (20 wheels/package) to supply programmes or single orders can be ordered from: WHO Press, World Health Organization, 1211 Geneva 27, Switzerland, email: bookorders@who.int. Order online: http://apps.who. int/bookorders/

.58æ1$ä(0$.5,7(5,-80$0(',&,16.( 32'2%1267,=$83275(%8 .2175$&(37,91,+65('67$9$ 6=2 2016 1M 2 4 A 3 A 2/ 3 A ,Z 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 A 1 1 H 4 A 2 2 1 13 144 A 2/3 B 2 4 A 3 A 2/ 3 A ,Z 1 1 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2 2 3 L 2 1 3 4 4 A 2 1 H 4 A 2 2 1 13 2E44 A 2/3 B 1 1 1- 2 Y 2 2V 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 1- 2 W 1- 2W ,V 2M 1 1 1 2Q 1P 3 2 3 3 3 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3311 1 11 1 1- 2 Y 3 3 V 2M ,S 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 3 X 3 U 4S 1 3R 2 2Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/4 K,A 4 J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4 D,F4 D1 1 1 1 kontro lirana rizikaN bolest dugotrajnom imobilizacijom <18 godina abortusa STI va gin itis st ad ij 3 ili 4 te ra pi ja Ri fa bu tin an tik ov uz iv iT sa a ur om S >30 kg /m2 ili prim jerno faktori srčana zahvati sa reaktivan hepatitis jetre I liječenja do <6 mjeseci <6 sedmica <4 sedmice i nakon rizik od i Kl am idi ja An tir et ro vi ra ln a Ri fa m pi ci n/ O re đe ni M ig re no zn e N em ig re no zn e St ar os ne do bi < 35 St ar os ne do bi /> 35 Tre nu tn i BM I >16 0 / > 100 140-15 9/90- 99 Višestruki Ishemijska Moždani udar Veći hirurški Akutna U amnezi Akutni/ Tum or Trenutni Prije Neobjašnjeno M enarha 6 sedmica do 4 sedmica do 48 sati do <48 satiPuerperalna Trenu tna Pov ećan Dr ug e S TI Go no rej a W HO BOLESTI DOJKE KARCINOM NEOPLAZIJA M ATERICE KRVARENJE BO LES TI SE KS UA LN O P REN OSI VE LI JE KO VI GL AV OB OL JE PU ŠE NJ E DIJ AB ET ESQ PRE TIL OS T HIPER TENZ IJAO KADIOVASKULARNE VENSKA TROMBOEMBOLIJA BOLESTI JETRE KARCINOM CERVIKALNI CERVIKALNA M IOM I VAGINALNO ADOLESCENTICE NULIPARE POSTPOROåAJNI PERIOD I DOJENJE SEPSA P I D C H I V Objavljeno od Svjetske zdravstvene organizacije u 2015. godini pod naslovom Medical eligibility criteria wheel for contraceptive use- 2015 update © Svjetska zdravstvena organizacija 2015 Svjetska zdravstvena organizacija je odobrila prijevod i pravo na objavljivanje izdanja na bosanskom jeziku Populacijskom fondu Ujedinjenih nacija, koja je isključivo odgovorna za kvalitetu i vjerodostojnost bosanskog prijevoda. U slučaju bilo kakvog neslaganja između engleskog i bosanskog izdanja, izdanje na izvornom engleskom jeziku biti će obvezujuće i autentično. Kružna šema kriterijuma medicinske podobnosti za upotrebu kontraceptivnih sredstava SZO, 2015 © Populacijski fond Ujedinjenih nacija 2016 K om bin ova ni h orm onal ni ko ntracep tivi Pilula, flaster, vaginalni prsten, injekcija (COC, P, CVR, CNC) Pr oge stag enske pilule POP P rog est age nske injekcije DMP (IM, SC) / NET-EN Ho rm on ski int rau terin i uložak Cu-IUD B aka rni intra uterini Pr og est age nsk i imp lantati LNG/ETG (levonorgestrel ili etonogestrel) uložak LNG-IUD sa lev ono rges trelom 2E Kako se koristi kružna šema KATEGORIJA SA KLINIČKOM PROSUDBOM SA OGRANIČENOM KLINIČKOM PROSUDBOM 1 Metoda se može koristiti u svim okolnostima DA (Koristite metodu) 2 Metoda se općenito može koristiti 3 NE (Nemojte koristiti metodu) 4 Metoda se ne smije koristiti Kružna šema uparuje metode kontracepcije, koje su prikazane na unutarnjem disku, sa zdravstvenim stanjima ili karakteristikama koje su prikazane na vanjskom rubu. Brojevi u prorezu ukazuju na to da li žena koja ima određeno poznato stanje ili karakteristiku može početi s primjenom metode kontracepcije: Korištenje metode obično se ne preporučuje osim ako druge prikladnije metode nisu dostupne ili prihvatljive Kategorije 1 i 4 su jasno definisane preporuke. Kategorije 2 ili 3 zahtijevaju značajniju kliničku prosudbu i pažljivo naknadno praćenje. Ako je klinička prosudba ograničena, kategorije 1 i 2 podrazumijevaju da se metoda može koristiti, dok kategorije 3 i 4 podrazumijevaju da se metoda ne bi trebala koristiti. Sve žene, uz nekoliko izuzetaka, mogu sigurno koristiti hitnu kontracepciju, barijerne metode ili bihevioralne metode kontracepcije, uključujući laktacijsku ameoreju; kompletne preporuke dostupne su u dokumentu. Za određena stanja ne postoje ograničenja: brojna su zdravstvena stanja u kojima se SVE metode mogu koristiti (odnosno sve metode spadaju u kategoriju 1 ili 2). Neka od tih stanja su navedena na poleđini kružne šeme. Samo pravilno i dosljedno korištenje muških ili ženskih kondoma pruža zaštitu od STI/HIV. Korištenje kondoma se preporučuje u slučaju rizika od STI/HIV. O kružnoj šemi U kružnoj šemi su date preporuke za početak primjene devet uobičajenih metoda kontracepcije: 1. Kombinovana oralna kontracepcija, COC (niska doza kombinovanih oralnih kontraceptiva sa ≤ 35 μg etinil estradiola) 2. Kombinovani kontraceptivni flaster, P 3. Kombinovani kontraceptivni vaginalni prsten, CVR 4. Kombinovane hormonske injekcije, CIC 5. Progestagenske pilule, POP 6. Progestagenske injekcije, DMPA (IM,SC)/NET-EN (depot medroksiprogesteron acetat intramuskularno ili supkutano ili noretisteron enantat intramuskularno) 7. Progestagenski implantati, LNG/ETG (levonorgestrel ili etonogestrel) 8. 9. Bakarni intrauterini uložak, Cu-IUD Antiretroviralni lijekovi i skraćenice na kružnoj šemi kriterijuma medicinske podobnosti Nukleozidni inhibitori reverzne transkriptaze (NRTI) Nenukleozidni inhibitori reverzne transkriptaze (NNRTI) Inhibitori proteaze (Pl) ABC Abakavir EFV Efavirenz ATV/r Ritonavirom pojačan atanazavir TDF Tenofovir ETR Etravirin LPV/r Ritonavirom pojačan lopinariv AZT Zidovudin NVP Nevirapin DRV/r Ritonavirom pojačan darunavir 3TC Lamivudin RPV Rilpirivin RTV Ritonavir DDI Didanozin FCT Emtricitabin Inhibitori integraze D4T Stavudin RAL Raltegravir Kružna šema sadrži kriterijume medicinske podobnosti za početak korištenja metoda kontracepcije, na osnovu Kriterijuma medicinske podobnosti za upotrebu kontraceptivnih sredstava, 5. izdanje (2015), koji predstavlja smjernice SZO zasnovane na dokazima. Služi kao vodič pružaocima usluga koje se odnose na planiranje porodice u davanju preporuka za sigurne i djelotvorne metode kontracepcije ženama sa zdravstvenim stanjima ili medicinski relevantnim karakteristikama. Hormonski intrauterini uložak sa levonorgestrelom, LNG-IUD Pilule za hitnu kontracepciju STANJE COC LNG UPA Trudnoća NA NA NA Dojenje 1 1 2 Ranije ektopične trudnoće 1 1 1 Pretilost (BMI ≥30 kg/m2) 1 1 1 2 2 2 Migrene 2 2 2 2 2 2 1 1 1 1 1 1 Silovanje 1 1 1 IUD sa bakrom za hitnu kontracepciju (Cu-IUD) STANJE Cu-IUD Trudnoća 4 Silovanje a) Visok rizik od STI 3 b) Nizak rizik od STI 1 † Istorija teških kardiovasklarnih bolesti (ishemijska srčana bolest, cerebrovaskularni napad, ili druga tromboemboli- jska stanja) Induktori CYP3A4 (npr. rifampicin, fenitoin, fenobarbital, karbamazepin, efavirenz, fosfenitoin, nevirapin Teška bolest jetre (uključujući žuticu) Opetovana upotreba pilule za hitnu kontracepciju COC = kombinovani oralni kontraceptivi; LNG = levonorgestrel; UPA = ulipristal acetat; NA = nije primjenjivo Pilule za hitnu kontracepciju mogu biti manje djelotvorne kod žena sa BMI ≥ 30 kg/m2 u odnosu na žene sa BMI < 25 kg/m2. Bez obzira na navedeno, nema zabrinutosti u vezi sa sigurnom primjenom. Ova metoda je vrlo djelotvorna za sprječavanje trudnoće. Može se koristiti unutar 5 dana od nezaštićenog snošaja u obliku hitne kontracepcije. Međutim, ukoliko je moguće predvidjeti vrijeme ovulacije, Cu-IUD se može umetnuti i nakon 5 dana od snošaja, ako je to neophodno, s tim da se umetanje ne smije vršiti više od 5 dana nakon ovulacije. Kriterijumi podobnosti koji se odnose na općenito umetanje Cu-IUD također se odnose na umetanje Cu-IUD za hitnu kontracepciju. Izrazi zahvalnosti Narudžba primjeraka i ostale informacije Autor Kriterijuma medicinske podobnosti za upotrebu kontraceptivnih sredstava i ove verzije Kružne šeme kriterijuma medicinske podobnost je Odjel za reproduktivno zdravlje i istraživanje Svjetske zdravstvene organizacije. Ova kružna šema zasnovana je na sličnim kružnim šemama kriterijuma medicinske podobnosti, koji su samostalno izrađeni u Gani i Jordanu. Naročitu zahvalnost izražavamo Odjelu za akušerstvo i ginekologiju Medicinskog fakulteta Univerziteta u Gani, jordanskom Partnerstvu za komunikaciju o porodičnom zdravlju i Centru za programe komunikacije Fakulteta za javno zdravstvo Johns Hopkins Bloomberg na njihovom inovativnom radu. Detaljni podaci o kriterijumima medicinske podobnosti, uključujući smjernice o drugim kontraceptivnim metodama, sadržani su u Kriteri- jumima medicinske podobnosti za upotrebu kontraceptivnih sredstava, 5. izdanje (2015). Ovom izdanju možete pristupiti na http://www.who.int/reproductivehealth/en/. Narudžbe više primjeraka (20 kružnih šema/paket) za programe ili pojedinačne narudžbe možete izvršiti na WHO Press, World Health Organization, 1211 Ženeva 27, Švicarska, email: bookorders@who.int. Online narudžbe: http://apps.who.int/bookorders/ Dr. Anna Altshuler je odgovorna za ovo izdanje iz 2015. godine u saradnji sa Dr. Erin Berry-Bibee, Dr. Kathryn Curtis, Dr. Monica Dragoman, Dr. Mary Lyn Gaffield, Dr. Tara Jatlaou, i Halley Riley. Kružna šema kriterijuma medicinske podobnosti za upotrebu kontraceptivnih sredstava SZO, 2015 Ove metode ne pružaju zaštitu od STI/HIV. Ako postoji rizik od STI/HIV, preporučuje se pravilna i dosljedna primjena muških ili ženskih kondoma. Korištenje metode se obično ne preporučuje osim ako druge prikladnije metode nisu dostupne ili prihvatljive Općenito možete koristiti metodu Možete koristiti metodu u svim okolnostima Metoda se NE SMIJE koristiti Ko mb ino van i ho rmo naln i kon tracep tivi Pilula, flaster, vaginalni prsten, injekcija (COC, P, CVR, CNC) P rog esta gens ke pilu le POP Pr og est age nsk e inje kcije DMP (IM, SC) / NET-EN Ho rm on sk i in tra ute rini uložak s a l evo nor ges trelom LNG-IUD Cu-IUD B ak arn i in trau terini ulož ak Pr og es tag ens ki im plant ati LNG/ETG (levonorgestrel ili etonogestrel) 1 3 42 Stanja u kategorijama 1 i 2 za sve metode (metoda se može koristiti) Reproduktivna stanja: benigna bolest dojke ili nedijagnostikovana izraslina • Benigni tumori jajnika uključujući ciste • Dismenoreja • Endometrioza • Raniji gestacijski dijabetes • Ranija hipertenzija u trudnoći • Ranije operacije zdjelice, uključujući porod carskim rezom • Neredovna, obilna ili produžena menstrualna krvarenja (s jasnim uzrokom) • Ranija ektopična trudnoća • Ranija upalna bolest zdjelice • Nakon abortusa (bez sepse) • Nakon porođaja ≥ 6 mjeseci Depresija • Epilepsija • asimptomatska ili blaga HIV bolest (WHO stadij 1 ili 2) • Anemija zbog nedostatka željeza, bolest srpastih ćelija i talasemija • Malarija • Blaga ciroza • Šistosomijaza (bilharzia) • Poremećaji funkcije površinskih vena, uključujući varikozne vene • Poremećaji štitne žlijezde • Tuberkuloza (ostalih organa) • Nekomplikovana bolest srčanih zalistaka • Virusni hepatitis (nosilac ili hronični) Adolescenti • Rak dojke u porodičnoj anamnezi • Venska tromboembolija (VTE) u porodičnoj anamnezi • Visok rizik za HIV • Hirurški zahvat bez produžene imobilizacije • Terapija antibioticima (osim rifampicinom/rifabutinom) Medicinska stanja: Ostalo: Sve žene, uz nekoliko izuzetaka, mogu sigurno koristiti hitnu kontracepciju, barijerne metode ili bihevioralne metode kontracepcije, uključujući laktacijsku amenoreju; kompletne preporuke su sadržane u dokumentu. “Kombinovani” je kombinacija etinil estradiola & progestagena. CIC: kombinovane hormonske injekcije COC: kombinovani oralni kontraceptivi Cu-IUD: Bakarni intrauterini uložak CVR: kombinovani kontraceptivni vaginalni prsten DMPA (IM, SC): depot medroksiprogesteron acetat, intramuskularno ili supkutano NET-EN: noretisteron enantat P: kombinovani kontraceptivni flaster POP: progestagenske pilule ETG: etonogestrel LNG: levonorgestrel LNG-IUD: Hormonski intrauterini uložak sa levonorgestrelom A Ako se stanje javi tokom korištenja metode, može se nastaviti s metodom tokom liječenja B Ako je izuzetno velika vjerovatnoća od izlaganja gonoreji ili klamidiji = 3 C U slučaju ranijih upalnih bolesti zdjelice (PID) sve metode = 1, uključujući IUD D < 3 sedmice, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 3 E Ako ne doji = 1 R Ako puši <15 cigareta/dan CIC = 2. Ako puši ≥ 15 cigareta/dan COC/P/CVR = 4 S Aura su fokalni neurološki simptomi poput treptećeg svjetla. Bez aure & < 35 god. COC/P/CVR, CIC = 2, POP = 1 Bez aure & ≥ 35 god. COC/P/CVR, CIC = 3, POP = 1 T Barbituati, karbamazepin, okskarbazepin, fenitoin, primidon, topiramat i lamotrigin U Ako se radi o barbituatima, karbamazepinu, okskarbazepinu, fenitoinu, primidonu ili topiramatu CIC = 2 V Ako se radi o lamotriginu = 1 W DMPA = 1, NET-EN = 2 X CIC =2. Y Ako se radi o antiretroviralnoj terapiji sa EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV: COC/P/CVR, CIC, POP, NET-ET, Implantati = 2; DMPA = 1. Za sve NRTI, ETR, RPV, RAL svaka metoda = 1 Vidi okvir za puni naziv lijekova. Z Za WHO stadij 3 ili 4 (teška ili uznapredovala klinička HIV bolest) IUD =3. G ≥ 6 sedmica i ne doji = 1 H U slučaju distorzije šupljine maternice = 4 I Odnosi se na hepatocelularni adenom (benigni) ili karcinom/hepatom (maligni) J Adenom CIC = 3, karcinom/hepatom CIC=3/4 K CIC = 3 L Ako je otkriveno tokom terapije antikoagulansima = 2 M Ako se stanje utvrdi tokom korištenja date metode, razmotriti prelazak na nehormonsku. N Faktori rizika: starija dob, pušenje, dijabetes, hipertenzija, pretilost i poznata displidemija O Ako se krvni pritisak ne može izmjeriti i nema poznate istorije hipertenzije, može koristiti sve metode. Može biti povećan ili sistolični ili dijastolični krvni pritisak. P <18 god. + pretilost DMPA/NET-EN = 2 Q Za inzulin-zavisni i inzulin-nezavisni. Ako je komplicirani ili traje > 20 god., COC/P/CVR, CIC =3/4; DMPA, NET-EN =3 F 3 do < 6 sedmica, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 2, sa drugim faktorima rizika za VTE = 3 Kružna šema kriterijuma medicinske podobnosti za upotrebu kontraceptivnih sredstava SZO, 2015 Ove metode ne pružaju zaštitu od STI/HIV. Ako postoji rizik od STI/HIV, preporučuje se pravilna i dosljedna primjena muških ili ženskih kondoma. Korištenje metode se obično ne preporučuje osim ako druge prikladnije metode nisu dostupne ili prihvatljive Općenito možete koristiti metodu Možete koristiti metodu u svim okolnostima Metoda se NE SMIJE koristiti Ko mb ino van i ho rmo naln i kon tracep tivi Pilula, flaster, vaginalni prsten, injekcija (COC, P, CVR, CNC) P rog esta gens ke pilu le POP Pr og est age nsk e inje kcije DMP (IM, SC) / NET-EN Ho rm on sk i in tra ute rini uložak s a l evo nor ges trelom LNG-IUD Cu-IUD B ak arn i in trau terini ulož ak Pr og es tag ens ki im plant ati LNG/ETG (levonorgestrel ili etonogestrel) 1 3 42 2 4 A 3 A 2/ 3 A ,Z 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 A 1 1 H 4 A 2 2 1 13 144 A 2/3 B 2 4 A 3 A 2/ 3 A ,Z 1 1 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2 2 3 L 2 1 3 4 4 A 2 1 H 4 A 2 2 1 13 2E44 A 2/3 B 1 1 1- 2 Y 2 2V 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 1- 2 W 1- 2W ,V 2M 1 1 1 2Q 1P 3 2 3 3 3 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3311 1 11 1 1- 2 Y 3 3 V 2M ,S 1 1 1 2 1 2 1 2 2 M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 3 X 3 U 4S 1 3R 2 2Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/4 K,A 4 J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4 D,F4 D1 1 1 1 kontro lirana rizikaN bolest dugotrajnom imobilizacijom <18 godina abortusa STI va gin itis st ad ij 3 ili 4 te ra pi ja Ri fa bu tin an tik ov uz iv iT sa a ur om S >30 kg /m2 ili prim jerno faktori srčana zahvati sa reaktivan hepatitis jetre I liječenja do <6 mjeseci <6 sedmica <4 sedmice i nakon rizik od i Kl am idi ja An tir et ro vi ra ln a Ri fa m pi ci n/ O re đe ni M ig re no zn e N em ig re no zn e St ar os ne do bi < 35 St ar os ne do bi /> 35 Tre nu tn i BM I >16 0 / > 100 140-15 9/90- 99 Višestruki Ishemijska Moždani udar Veći hirurški Akutna U amnezi Akutni/ Tum or Trenutni Prije Neobjašnjeno M enarha 6 sedmica do 4 sedmica do 48 sati do <48 satiPuerperalna Trenu tna Pov ećan Dr ug e S TI Go no rej a W HO BOLESTI DOJKE KARCINOM NEOPLAZIJA M ATERICE KRVARENJE BO LES TI SE KS UA LN O P REN OSI VE LI JE KO VI GL AV OB OL JE PU ŠE NJ E DIJ AB ET ESQ PRE TIL OS T HIPER TENZ IJAO KADIOVASKULARNE VENSKA TROMBOEMBOLIJA BOLESTI JETRE KARCINOM CERVIKALNI CERVIKALNA M IOM I VAGINALNO ADOLESCENTICE NULIPARE POSTPOROåAJNI PERIOD I DOJENJE SEPSA P I D C H I V Stanja u kategorijama 1 i 2 za sve metode (metoda se može koristiti) Reproduktivna stanja: benigna bolest dojke ili nedijagnostikovana izraslina • Benigni tumori jajnika uključujući ciste • Dismenoreja • Endometrioza • Raniji gestacijski dijabetes • Ranija hipertenzija u trudnoći • Ranije operacije zdjelice, uključujući porod carskim rezom • Neredovna, obilna ili produžena menstrualna krvarenja (s jasnim uzrokom) • Ranija ektopična trudnoća • Ranija upalna bolest zdjelice • Nakon abortusa (bez sepse) • Nakon porođaja ≥ 6 mjeseci Depresija • Epilepsija • asimptomatska ili blaga HIV bolest (WHO stadij 1 ili 2) • Anemija zbog nedostatka željeza, bolest srpastih ćelija i talasemija • Malarija • Blaga ciroza • Šistosomijaza (bilharzia) • Poremećaji funkcije površinskih vena, uključujući varikozne vene • Poremećaji štitne žlijezde • Tuberkuloza (ostalih organa) • Nekomplikovana bolest srčanih zalistaka • Virusni hepatitis (nosilac ili hronični) Adolescenti • Rak dojke u porodičnoj anamnezi • Venska tromboembolija (VTE) u porodičnoj anamnezi • Visok rizik za HIV • Hirurški zahvat bez produžene imobilizacije • Terapija antibioticima (osim rifampicinom/rifabutinom) Medicinska stanja: Ostalo: Sve žene, uz nekoliko izuzetaka, mogu sigurno koristiti hitnu kontracepciju, barijerne metode ili bihevioralne metode kontracepcije, uključujući laktacijsku amenoreju; kompletne preporuke su sadržane u dokumentu. “Kombinovani” je kombinacija etinil estradiola & progestagena. CIC: kombinovane hormonske injekcije COC: kombinovani oralni kontraceptivi Cu-IUD: Bakarni intrauterini uložak CVR: kombinovani kontraceptivni vaginalni prsten DMPA (IM, SC): depot medroksiprogesteron acetat, intramuskularno ili supkutano NET-EN: noretisteron enantat P: kombinovani kontraceptivni flaster POP: progestagenske pilule ETG: etonogestrel LNG: levonorgestrel LNG-IUD: Hormonski intrauterini uložak sa levonorgestrelom A Ako se stanje javi tokom korištenja metode, može se nastaviti s metodom tokom liječenja B Ako je izuzetno velika vjerovatnoća od izlaganja gonoreji ili klamidiji = 3 C U slučaju ranijih upalnih bolesti zdjelice (PID) sve metode = 1, uključujući IUD D < 3 sedmice, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 3 E Ako ne doji = 1 R Ako puši <15 cigareta/dan CIC = 2. Ako puši ≥ 15 cigareta/dan COC/P/CVR = 4 S Aura su fokalni neurološki simptomi poput treptećeg svjetla. Bez aure & < 35 god. COC/P/CVR, CIC = 2, POP = 1 Bez aure & ≥ 35 god. COC/P/CVR, CIC = 3, POP = 1 T Barbituati, karbamazepin, okskarbazepin, fenitoin, primidon, topiramat i lamotrigin U Ako se radi o barbituatima, karbamazepinu, okskarbazepinu, fenitoinu, primidonu ili topiramatu CIC = 2 V Ako se radi o lamotriginu = 1 W DMPA = 1, NET-EN = 2 X CIC =2. Y Ako se radi o antiretroviralnoj terapiji sa EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV: COC/P/CVR, CIC, POP, NET-ET, Implantati = 2; DMPA = 1. Za sve NRTI, ETR, RPV, RAL svaka metoda = 1 Vidi okvir za puni naziv lijekova. Z Za WHO stadij 3 ili 4 (teška ili uznapredovala klinička HIV bolest) IUD =3. G ≥ 6 sedmica i ne doji = 1 H U slučaju distorzije šupljine maternice = 4 I Odnosi se na hepatocelularni adenom (benigni) ili karcinom/hepatom (maligni) J Adenom CIC = 3, karcinom/hepatom CIC=3/4 K CIC = 3 L Ako je otkriveno tokom terapije antikoagulansima = 2 M Ako se stanje utvrdi tokom korištenja date metode, razmotriti prelazak na nehormonsku. N Faktori rizika: starija dob, pušenje, dijabetes, hipertenzija, pretilost i poznata displidemija O Ako se krvni pritisak ne može izmjeriti i nema poznate istorije hipertenzije, može koristiti sve metode. Može biti povećan ili sistolični ili dijastolični krvni pritisak. P <18 god. + pretilost DMPA/NET-EN = 2 Q Za inzulin-zavisni i inzulin-nezavisni. Ako je komplicirani ili traje > 20 god., COC/P/CVR, CIC =3/4; DMPA, NET-EN =3 F 3 do < 6 sedmica, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 2, sa drugim faktorima rizika za VTE = 3 kontro lirana rizikaN bolest dugotrajnom imobilizacijom <18 godina abortusa STI va gin itis st ad ij 3 ili 4 te ra pi ja Ri fa bu tin an tik ov uz iv iT sa a ur om S >30 kg /m2 ili prim jerno faktori srčana zahvati sa reaktivan hepatitis jetre I liječenja do <6 mjeseci <6 sedmica <4 sedmice i nakon rizik od i Kl am idi ja An tir et ro vi ra ln a Ri fa m pi ci n/ O re đe ni M ig re no zn e N em ig re no zn e St ar os ne do bi < 35 St ar os ne do bi /> 35 Tre nu tn i BM I >16 0 / > 100 140-15 9/90- 99 Višestruki Ishemijska Moždani udar Veći hirurški Akutna U amnezi Akutni/ Tum or Trenutni Prije Neobjašnjeno M enarha 6 sedmica do 4 sedmica do 48 sati do <48 satiPuerperalna Trenu tna Pov ećan Dr ug e S TI Go no rej a W HO BOLESTI DOJKE KARCINOM NEOPLAZIJA M ATERICE KRVARENJE BO LES TI SE KS UA LN O P REN OSI VE LI JE KO VI GL AV OB OL JE PU ŠE NJ E DIJ AB ET ESQ PRE TIL OS T HIPER TENZ IJAO KADIOVASKULARNE VENSKA TROMBOEMBOLIJA BOLESTI JETRE KARCINOM CERVIKALNI CERVIKALNA M IOM I VAGINALNO ADOLESCENTICE NULIPARE POSTPOROåAJNI PERIOD I DOJENJE SEPSA P I D C H I V Stanja u kategorijama 1 i 2 za sve metode (metoda se može koristiti) Reproduktivna stanja: benigna bolest dojke ili nedijagnostikovana izraslina • Benigni tumori jajnika uključujući ciste • Dismenoreja • Endometrioza • Raniji gestacijski dijabetes • Ranija hipertenzija u trudnoći • Ranije operacije zdjelice, uključujući porod carskim rezom • Neredovna, obilna ili produžena menstrualna krvarenja (s jasnim uzrokom) • Ranija ektopična trudnoća • Ranija upalna bolest zdjelice • Nakon abortusa (bez sepse) • Nakon porođaja ≥ 6 mjeseci Depresija • Epilepsija • asimptomatska ili blaga HIV bolest (WHO stadij 1 ili 2) • Anemija zbog nedostatka željeza, bolest srpastih ćelija i talasemija • Malarija • Blaga ciroza • Šistosomijaza (bilharzia) • Poremećaji funkcije površinskih vena, uključujući varikozne vene • Poremećaji štitne žlijezde • Tuberkuloza (ostalih organa) • Nekomplikovana bolest srčanih zalistaka • Virusni hepatitis (nosilac ili hronični) Adolescenti • Rak dojke u porodičnoj anamnezi • Venska tromboembolija (VTE) u porodičnoj anamnezi • Visok rizik za HIV • Hirurški zahvat bez produžene imobilizacije • Terapija antibioticima (osim rifampicinom/rifabutinom) Medicinska stanja: Ostalo: Sve žene, uz nekoliko izuzetaka, mogu sigurno koristiti hitnu kontracepciju, barijerne metode ili bihevioralne metode kontracepcije, uključujući laktacijsku amenoreju; kompletne preporuke su sadržane u dokumentu. “Kombinovani” je kombinacija etinil estradiola & progestagena. CIC: kombinovane hormonske injekcije COC: kombinovani oralni kontraceptivi Cu-IUD: Bakarni intrauterini uložak CVR: kombinovani kontraceptivni vaginalni prsten DMPA (IM, SC): depot medroksiprogesteron acetat, intramuskularno ili supkutano NET-EN: noretisteron enantat P: kombinovani kontraceptivni flaster POP: progestagenske pilule ETG: etonogestrel LNG: levonorgestrel LNG-IUD: Hormonski intrauterini uložak sa levonorgestrelom A Ako se stanje javi tokom korištenja metode, može se nastaviti s metodom tokom liječenja B Ako je izuzetno velika vjerovatnoća od izlaganja gonoreji ili klamidiji = 3 C U slučaju ranijih upalnih bolesti zdjelice (PID) sve metode = 1, uključujući IUD D < 3 sedmice, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 3 E Ako ne doji = 1 R Ako puši <15 cigareta/dan CIC = 2. Ako puši ≥ 15 cigareta/dan COC/P/CVR = 4 S Aura su fokalni neurološki simptomi poput treptećeg svjetla. Bez aure & < 35 god. COC/P/CVR, CIC = 2, POP = 1 Bez aure & ≥ 35 god. COC/P/CVR, CIC = 3, POP = 1 T Barbituati, karbamazepin, okskarbazepin, fenitoin, primidon, topiramat i lamotrigin U Ako se radi o barbituatima, karbamazepinu, okskarbazepinu, fenitoinu, primidonu ili topiramatu CIC = 2 V Ako se radi o lamotriginu = 1 W DMPA = 1, NET-EN = 2 X CIC =2. Y Ako se radi o antiretroviralnoj terapiji sa EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV: COC/P/CVR, CIC, POP, NET-ET, Implantati = 2; DMPA = 1. Za sve NRTI, ETR, RPV, RAL svaka metoda = 1 Vidi okvir za puni naziv lijekova. Z Za WHO stadij 3 ili 4 (teška ili uznapredovala klinička HIV bolest) IUD =3. G ≥ 6 sedmica i ne doji = 1 H U slučaju distorzije šupljine maternice = 4 I Odnosi se na hepatocelularni adenom (benigni) ili karcinom/hepatom (maligni) J Adenom CIC = 3, karcinom/hepatom CIC=3/4 K CIC = 3 L Ako je otkriveno tokom terapije antikoagulansima = 2 M Ako se stanje utvrdi tokom korištenja date metode, razmotriti prelazak na nehormonsku. N Faktori rizika: starija dob, pušenje, dijabetes, hipertenzija, pretilost i poznata displidemija O Ako se krvni pritisak ne može izmjeriti i nema poznate istorije hipertenzije, može koristiti sve metode. Može biti povećan ili sistolični ili dijastolični krvni pritisak. P <18 god. + pretilost DMPA/NET-EN = 2 Q Za inzulin-zavisni i inzulin-nezavisni. Ako je komplicirani ili traje > 20 god., COC/P/CVR, CIC =3/4; DMPA, NET-EN =3 F 3 do < 6 sedmica, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 2, sa drugim faktorima rizika za VTE = 3 Stanja u kategorijama 1 i 2 za sve metode (metoda se može koristiti) Reproduktivna stanja: benigna bolest dojke ili nedijagnostikovana izraslina • Benigni tumori jajnika uključujući ciste • Dismenoreja • Endometrioza • Raniji gestacijski dijabetes • Ranija hipertenzija u trudnoći • Ranije operacije zdjelice, uključujući porod carskim rezom • Neredovna, obilna ili produžena menstrualna krvarenja (s jasnim uzrokom) • Ranija ektopična trudnoća • Ranija upalna bolest zdjelice • Nakon abortusa (bez sepse) • Nakon porođaja ≥ 6 mjeseci Depresija • Epilepsija • asimptomatska ili blaga HIV bolest (WHO stadij 1 ili 2) • Anemija zbog nedostatka željeza, bolest srpastih ćelija i talasemija • Malarija • Blaga ciroza • Šistosomijaza (bilharzia) • Poremećaji funkcije površinskih vena, uključujući varikozne vene • Poremećaji štitne žlijezde • Tuberkuloza (ostalih organa) • Nekomplikovana bolest srčanih zalistaka • Virusni hepatitis (nosilac ili hronični) Adolescenti • Rak dojke u porodičnoj anamnezi • Venska tromboembolija (VTE) u porodičnoj anamnezi • Visok rizik za HIV • Hirurški zahvat bez produžene imobilizacije • Terapija antibioticima (osim rifampicinom/rifabutinom) Medicinska stanja: Ostalo: Sve žene, uz nekoliko izuzetaka, mogu sigurno koristiti hitnu kontracepciju, barijerne metode ili bihevioralne metode kontracepcije, uključujući laktacijsku amenoreju; kompletne preporuke su sadržane u dokumentu. “Kombinovani” je kombinacija etinil estradiola & progestagena. CIC: kombinovane hormonske injekcije COC: kombinovani oralni kontraceptivi Cu-IUD: Bakarni intrauterini uložak CVR: kombinovani kontraceptivni vaginalni prsten DMPA (IM, SC): depot medroksiprogesteron acetat, intramuskularno ili supkutano NET-EN: noretisteron enantat P: kombinovani kontraceptivni flaster POP: progestagenske pilule ETG: etonogestrel LNG: levonorgestrel LNG-IUD: Hormonski intrauterini uložak sa levonorgestrelom A Ako se stanje javi tokom korištenja metode, može se nastaviti s metodom tokom liječenja B Ako je izuzetno velika vjerovatnoća od izlaganja gonoreji ili klamidiji = 3 C U slučaju ranijih upalnih bolesti zdjelice (PID) sve metode = 1, uključujući IUD D < 3 sedmice, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 3 E Ako ne doji = 1 R Ako puši <15 cigareta/dan CIC = 2. Ako puši ≥ 15 cigareta/dan COC/P/CVR = 4 S Aura su fokalni neurološki simptomi poput treptećeg svjetla. Bez aure & < 35 god. COC/P/CVR, CIC = 2, POP = 1 Bez aure & ≥ 35 god. COC/P/CVR, CIC = 3, POP = 1 T Barbituati, karbamazepin, okskarbazepin, fenitoin, primidon, topiramat i lamotrigin U Ako se radi o barbituatima, karbamazepinu, okskarbazepinu, fenitoinu, primidonu ili topiramatu CIC = 2 V Ako se radi o lamotriginu = 1 W DMPA = 1, NET-EN = 2 X CIC =2. Y Ako se radi o antiretroviralnoj terapiji sa EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV: COC/P/CVR, CIC, POP, NET-ET, Implantati = 2; DMPA = 1. Za sve NRTI, ETR, RPV, RAL svaka metoda = 1 Vidi okvir za puni naziv lijekova. Z Za WHO stadij 3 ili 4 (teška ili uznapredovala klinička HIV bolest) IUD =3. G ≥ 6 sedmica i ne doji = 1 H U slučaju distorzije šupljine maternice = 4 I Odnosi se na hepatocelularni adenom (benigni) ili karcinom/hepatom (maligni) J Adenom CIC = 3, karcinom/hepatom CIC=3/4 K CIC = 3 L Ako je otkriveno tokom terapije antikoagulansima = 2 M Ako se stanje utvrdi tokom korištenja date metode, razmotriti prelazak na nehormonsku. N Faktori rizika: starija dob, pušenje, dijabetes, hipertenzija, pretilost i poznata displidemija O Ako se krvni pritisak ne može izmjeriti i nema poznate istorije hipertenzije, može koristiti sve metode. Može biti povećan ili sistolični ili dijastolični krvni pritisak. P <18 god. + pretilost DMPA/NET-EN = 2 Q Za inzulin-zavisni i inzulin-nezavisni. Ako je komplicirani ili traje > 20 god., COC/P/CVR, CIC =3/4; DMPA, NET-EN =3 F 3 do < 6 sedmica, ne doji i nema drugih faktora rizika za VTE = 2, sa drugim faktorima rizika za VTE = 3

រង្វង់លក្ខណៈវិនិច្ឆ័យវវជ្ជសាស្ត្រ្តម្រាប់ ការវម្បើម្រា្ត់មវ្យោរាយពនយោរកំវណើ ត ឆ្នា ២ំ០១៥ វ្តចក្រតីថ្លែងអំណរគុណ យ�ើងខ្ញ ុំសូមថ្លែងអុំណរគញណដល់អង្គការសញខភាពពិភពយោក ថដលបានផ្តល់សិទ្ិ ក្ញងការបកថ្ប និងយបាះពញម្ព រង្វង់លក្ខណៈវនិិច្ឆ័�យវជ្ជសាស ្តស្រាប់ការយ្បើ្បាស់ មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត យនះ។ សូមអរគញណដល់អង្គការ Marie Stopes Cambodia ថដលបាន ចូលរមួ ក្ញងការ បកថ្ប។ ការ្តុបំថនថែមនិងពឆ័ត៌រានបថនថែម ទុំនាកទ់ុំនងសញុំដល់អង្គការ URC ថដលរានអាស�ដ្ឋា នដូចខាងយ្កាម ៖ University Research Co., LLC Building #10, Street 214, Sangkat Chey Chum Neas Khan Daun Penh, on 3rd and 4th floor Phnom Penh, Cambodia Tel: (855) 23 222 420 Fax: (855) 23 221 433 យបាះពញម្ពយដ្�អង្គការសញខភាពពិភពយោក ឆ្្ុំ២០១៥ ចុំណងយជើង WHO Medical Eligibility Criteria Wheel for Contraceptive Use – 2015 update © World Health Organization 2015 អង្គការសញខភាពពិភពយោកបានផ្តល់សិទ្ិបកថ្ប និងយបាះពញម្ពផសា�សុំយៅឯកសារជាភាសាថខមែរ ដល់អង្គការ University Research Co., LLC។ អង្គការ URC ទទួលខញស្តរូវទាុំង្សរុងយលើគញណភាព និងភាព្តរឹម្តរូវននសុំយៅឯកសារជាភាសាថខមែរ យនាះ។ ក្ញងករណីរាន អត្ថនឆ័�ខញសគ្្រវាងសុំយៅឯកសារជាភាសាអងយ់គលែស និងភាសាថខមែរ យនាះសុំយៅឯកសារជាភាសាអងយ់គលែស ្តរូវចាតទ់ញកថា រាន ឧត្តរានញភាព និង្តរឹម្តរូវ។ រង្វងល់ក្ខណៈវនិិច្ឆ័�យវជ្ជសាស ្តស្រាបក់ារយ្បើ្បាស់មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត យ ្្វើបច្ញប្បន្ភាពឆ្្ុំ២០១៥ © University Research Co., LLC 2016 រង្វងល់ក្ខណៈវនិិច្ឆ័�យវជ្ជសាស ្តយនះ ្តរូវបានបកថ្បនិងយបាះពញម្ពជាភាសាថខមែរ យដ្� រានការ គ្ុ្ំ ទ ពី ពលរដឋា អាយមរកិ តាមរ�ៈទីភ្ាកង់ារ សហរដឋាអាយមរកិ យដើម្ប ីអភវិឌ្ឍន ៍ អន្តរជាតិ (USAID)។ ការ បកថ្ប គឺជាការទទួល ខញស្តរូវទាុំង្សរុង របស់ អង្គការ University Research Co., LLC និង មនិឆលែញះ បញ្្ុំង ពីទស្សនៈ របស់ USAID ឬ រដ្ឋា ភបិាល សហរដឋា អាយមរកិ យ�ើ�។ អំពតីរង្វង់វនះ រង្វងយ់នះនិយា�អុំពីលក្ខណៈវនិិច្ឆ័�យវជ្ជសាស ្តស្រាបក់ារចាបយ់ផ្តើមយ្បើ្បាស់មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត។ រង្វងយ់នះថផអែកតាមយសៀវយៅលក្ខណៈ វនិិច្ឆ័�យវជ្ជសាស ្តស្រាបក់ារយ្បើ្បាស់មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត ចបាបយ់បាះពញម្ពយលើកទី៥ (២០១៥) ជាយគ្លការណ៍ថណនាុំម�ួរបស់អង្គការ សញខភាពពិភពយោក ថដលថផអែកយលើភស្តញតាង្តរឹម្តរូវ។ វា្បាបអ្់កផ្តល់យសវាពនយោរកុំយណើ តថា យតើស ្តីណារ្ាកថ់ដលរានលក្ខខណ្ឌ យវជ្ជសាស ្ត ឬ របូសាស ្តណាម�ួយនាះ អាចយ្បើមយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ តយផ្សងៗ បានយដ្�សញវត្ថិភាព និងរាន្បសិទ្ភាពបានថដរឬយា៉ា ងណា។ រង្វងយ់នះរានអនញសាសនអ៍ុំពីការចាបយ់ផ្តើមយ្បើមយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត ៩ ្បយភទថដលយគឧសសាហ៍យ្បើ : ១. ថ្ាុ្ំ គ្បផ់្ស ុំអឆ័រម៉ាូន សញី .អូ.សញី (ថ្ាុំយលបថដលរានក្មតិទាប រាន ethinyl estradiol ≤ ៣៥µg ) ២. យៅយអៀកផ្ស ុំអឆ័រម៉ាូន (P) ៣. កងដ្កទ់ា្វ ររាសផ្ស ុំអឆ័រម៉ាូន (CVR) ៤. ថ្ាុំចាកផ់្ស ុំអឆ័រម៉ាូន (CIC) ៥. ថ្ាុ្ំ គ្ប ់ភ.ីអូ.ភី ៦. ថ្ាុំចាកថ់ដលរានថត្បរូយសស្ីន, DMPA (ថ្ាុំចាក ់៣ថខម្តង) និង NET-EN (ថ្ាុំចាក ់២ថខម្តង) ៧. កងដ្កយ់្កាមថស្បកថដលរានថត្បរូយសស្ីន (levonorgestrel ឬ etonogestrel) ៨. កងដ្កក្់ញងស្បនូជាតិ Levonorgestrel (LNG-IUD) ៩. កងដ្កក្់ញងស្បនូជាតិទងថ់ដង ថ្នា មំ្បឆ្ងំវមវោគវអដ្ត៍និងអក្សរកាត់វៅវលើរង្វង់MEC ម្បវេទថ្នា ំNucleoside reverse transcriptase inhibitors (NRTIs) ម្បវេទថ្នា ំNon-nucleoside reverse transcriptase inhibitors (NNRTIs) ម្បវេទថ្នា ំProtease inhibitors (PIs) ABC Abacavir TDF Tenofovir AZT Zidovudine 3TC Lamivudine DDI Didanosine FTC Emtricitabine D4T Stavudine EFV Efavirenz ETR Etravirine NVP Nevirapine RPV Rilpirivine ATV/r Ritonavir-boosted atazanavir LPV/r Ritonavir-boosted lopinavir DRV/r Ritonavir-boosted darunavir RTV Ritonavir ការពនយោរកំវណើ តបន្ទា ន់វោយថ្នា មំ្រាប់ លក្ខខណ្ឌ COC LNG UPA រាននផ្យោះ NA NA NA បុំយៅយដ្ះកូន ១ ១ ២ រាន្បវត្តិរានគភយ៌្ៅស្បនូ ១ ១ ១ យលើសទម្ងន†់ (BMI ≥30 kg/m2) ១ ១ ១ រាន្បវត្តិយកើតជុំងឺយបះដូងសរនស ឈាម ្ ្ងន់្ ្ងរ (ជុំងឺយសាលែ ក សាច ់យបះដូង ជុំងឺដ្ចស់រនសឈាម ក្ញង ខួរកបាល ឬជុំងឺឈាមកកយផ្សងៗ ២ ២ ២ ្បកាុំង ២ ២ ២ ជុំងឺយ្លែើម ្្ងន់្ ្ងរ (រមួទាុំងជុំងឺ ខានយ់លឿង) ២ ២ ២ ថ្ាុំជុំរញ អងស់ញីម CYP3A4 (ឧ. rifampicin, phenytoin, phenobarbital, carbamazepine, efavirenz, fosphenytoin, nevirapine, oxcarbazepine, primidone, rifabutin, St John’s wort/ hypericum perforatum) ១ ១ ១ ការយ្បើថ្ាុ្ំ គ្បព់នយោរកុំយណើ ត បន្ាន ់សាជា្មែី ១ ១ ១ ្តរូវយគរ ុំយោភ ១ ១ ១ ការពនយោរកំវណើ តបន្ទា ន់វោយកងោក់កនាងុ ្ត្បូនរានជាតិទង់ថដង មយ្យោបា�យនះរាន្បសិទ្ភាពខ្ពស់ ស្រាប់បងាកា រការរាន នផ្យោះ។ យគអាចយ្បើវាជាមយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ តបន្ាន់ យៅក្ញងយពល ៥ន្្ង យ្កា�ការរមួយភទ យដ្�គ្មែ នអ្វីការោរ។ យទាះជាយា៉ា ងយនះក្តី យបើយគអាចពយោករណ៍ពីយពលបយ្្ញពង អូវញលបាន យនាះយគអាចដ្ក់កងក្ញងស្បូនយនះយលើសពី៥ន ្្ង យ្កា�យពលរមួយភទបានផងថដរ យបើសិនជាចាុំបាច ់ឲ្យថតការ ដ្ក់កងយនះ មិនថមនយ្្វើយ�ើងយ្កា�យពលបយ្្ញពងអូវញល បាន៥ន្្ង។ លក្ខខណ្ឌ វនិិច្ឆ័� ស្រាបក់ារដ្កក់ងក្ញងស្បនូជាតិទងថ់ដង (Cu-IUD) ទូយៅ ក៏អនញវត្តចុំយោះការដ្ក់កងក្ញងស្បនូជាតិ ទងថ់ដងជាមយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ តបន្ានផ់ងថដរ។ លក្ខខណ្ឌ កង Cu-IUD រាននផ្យោះ ៤ ្តរូវយគរ ុំយោភ ក) ្បឈមឆលែងកាមយោគខ្ពស់ ៣ ខ) ្បឈមឆលែងកាមយោគទាប ១ ម្បវេទថ្នា ំIntegrase Inhibitors RAL Raltegravir COC = ថ្ាុ្ំ គ្បផ់្ស ុំអឆ័រម៉ាូន; LNG = levonorgestrel; UPA = ulipristal acetate; NA = មនិយ្បើ † ថ្ាុ្ំ គ្បព់នយោរកុំយណើ តបន្ានអ់ាចនរឹងរាន្បសិទ្ភាពតិច ក្ញងចុំយណាមស ្តីរាន BMI ≥ 30 kg/m2 យបើយ្ៀបនរឹងស ្តីរាន BMI < 25 kg/m2។ យទាះបីជាយា៉ា ងយនះក្តី គ្មែ នកង្វល់អុំពី សញ វត្ថិភាពយនាះយទ។ វម្បើរង្វង់វនះរវបៀបណា រង្វងយ់នះផ្គូ រផ្គងមយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត ថដលបងាហា ញយៅថាសខាងក្ញង យដ្�រាន លក្ខខណ្ឌ យវជ្ជសាស ្ត បងាហា ញយៅជញុំវញិថគមខាងយ្ៅ។ យលខថដលបងាហា ញយៅក្ញងរន្ ស្រាប់យមើល ្បាប់អ្កថាយតើស ្តីថដលរានលក្ខខណ្ឌ ថបបយនះ អាចចាប់យផ្តើមយ្បើ មយ្យោបា� ពនយោរ កុំយណើ ត យនះ បាន ឬយទ? ចំណាត់ ថ្នា ក់ រានការវិនិច្ឆ័យ ថ្នាកវវជ្ជសាស្ត្រ ការវិនិច្ឆ័យ វវជ្ជសាស្ត្ររានកម្មិត ១ យ្បើមយ្យោបា�យនះបាន្គបក់ាលៈយទស ទាុំងអស់ បាន (អាចយ្បើ មយ្យោបា�យនះ) ២ យ្បើមយ្យោបា�យនះជាទូយៅ ៣ មនិ គួរយ្បើមយ្យោបា�យនះយទ យលើកថលង ថត គ្មែ ន មយ្យោបា�យផ្សងយទៀតសម្សបជាង ឬ រាន ថដរ ថតមនិអាចទទួល�កបាន មនិបាន (មនិយ្បើមយ្យោបា�យនះ) ៤ មនិ ្តរូវយ្បើមយ្យោបា�យនះយទ ចុំណាតថ្់ាក ់១ និង ៤ ជាអនញសាសនថ៍ដលបានកុំណតច់បាស់ោស់។ ចុំយោះ ចុំណាត ់ ថ្ាក ់២ ឬ ៣ ត្មរូវឲ្យរានការវនិិច្ឆ័�ថផ្កយវជ្ជសាស ្តបថន្ថម និងអាច ត្មរូវ ឲ្យ រាន ការ តាមដ្ន យដ្��កចិត្តទញកដ្ក។់ យបើការវនិិច្ឆ័�យវជ្ជសាស ្តរាន ក្មតិ ចុំណាតថ្់ាក ់ ១ និង ២ រាននឆ័�ថា អាចយ្បើមយ្យោបា�យនះបាន យហើ� ចុំណាត ់ថ្ាក ់៣ និង ៤ រាននឆ័� ថា មនិគួរយ្បើមយ្យោបា�យនះយ�ើ�។ គ្មែ នកុំហិតចុំយោះលក្ខខណ្ឌ ខលែះ : រានលក្ខខណ្ឌ យវជ្ជសាស ្តជាយ្ចើន ថដលមយ្យោបា� ពនយោរ កុំយណើ ត ទាុំងអស់អាចយ្បើបាន (រាននឆ័�ថា មយ្យោបា�ទាុំងអស់យៅក្ញងចុំណាត ់ ថ្ាក ់១ ឬ ២)។ លក្ខខណ្ឌ ទាុំងយនាះ រានយៅថផ្កខាងខ្ងននរង្វង។់ ក្ញងករណីម�ួចុំនួនតូច ស ្តីទាុំងអស់អាចយ្បើ្បាស់មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត បន្ាន ់ ្បដ្ប់ការោរ និងវ ិ្ ីពនយោរកុំយណើ តតាមថបបឥរយិាប្ ដូចជា ការពនយោរកុំយណើ ត យដ្� ការ បុំយៅយដ្ះ កូនសញទ្ ជាយដើម។ ស្រាបព់ឆ័តរ៌ានជាកោ់កប់ថន្ថម សូមយមើល ឯកសារ ទាុំងមូល។ រានថតការយ្បើ្បាស់យ្សាមអនាមឆ័�បញរស ឬយ្សាមអនាមឆ័�ស ្តីយដ្�្តរឹម្តរូវ និង ជាបោ់ប ់ប៉ាញយណាណ ះ ថដលអាចការោរអ្កពីជុំងឺកាមយោគ/យមយោគយអដស៍បាន។ ្បសិន យបើ រាន ហានិភឆ័�ឆលែង ជុំងឺកាមយោគ/យមយោគយអដស៍ អ្កគួរយ្បើយ្សាមអនាមឆ័�ោល់ យពល រមួយភទ។ A យបើគ្តរ់ានបញ្ហា យនះយៅយពលយ្បើកងដ្កក្់ញងស្បនូ គ្តអ់ាចបន្តយ្បើបានយៅយពលកុំពញងពយោបាល B អាច្បឈមខាលែ ុំងនរឹង្បយមះទរឹកបា� ឬ្បយមះទរឹកថាលែ = ៣ C យបើធ្លែ បរ់ានជុំងឺរោកអាង្តគ្ក ្គបម់យ្យោបា�ទាុំងអស់ = ១ រមួប្ូ្លទាុំងកងដ្កក់្ញងស្បនូ D យបើស្រាលកូនយទើបបាន <៣សបា្ត ហ៍ មនិបុំយៅយដ្ះកូន និងគ្មែ នកតា្ត ហានិភឆ័� VTE យផ្សងៗ = ៣ E យបើមនិបុំយៅយដ្ះកូន = ១ F យបើស្រាលកូនរចួចយនាលែ ះពី៣យៅ <៦សបា្ត ហ៍ មនិបុំយៅយដ្ះកូន និងគ្មែ នកតា្ត ហានិភឆ័� VTE យផ្សងៗ = ២ ថតយបើរានកតា្ត ហានិភឆ័� VTE យផ្សងៗ = ៣ G យបើស្រាល ≥៦សបា្ត ហ៍ និងមនិបុំយៅយដ្ះកូន = ១ H យបើ្បយហាងស្បនូមនិ្មមែតា មនិអាចដ្កក់ងក្ញងស្បនូបានយទ = ៤ I សុំយៅយលើដញុំយ្លែើម (្បយភទសលែូត) / មហារកីយ ល្ែើម (្បយភទកាច) J យបើដញុំយ្លែើម CIC = ៣ យបើមហារកីយ ល្ែើម CIC = ៣/៤ K CIC = ៣ L យបើកុំពញងពយោបាលថ្ាុ្ំ បឆ្ុំងការកកឈាម = ២ M យបើរានបញ្ហា យកើតយ�ើងក្ញងយពលកុំពញងយ្បើមយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត សូមប្តូ រយៅយ្បើមយ្យោបា�ថដលគ្មែ នជាតិអឆ័រម៉ាូន N កតា្ត ហានិភឆ័� ៖ អ្ករានអា�ញយ្ចើន ជកប់ារ ីជុំងឺទរឹកយនាមថផអែក ជុំងឺយលើសសរា្ព ្ឈាម ធ្ត់្ ជរុល និងការយលើសជាតិខាលែ ញ់ O យបើមនិអាចវាស់សរា្ព ្ឈាមបាន យហើ�មនិរាន ្បវត្តិ យលើសឈាម អាចយ្បើមយ្យោបា�ទាុំងអស់ យទាះជា សរា្ព ្ឈាម សញីស្តូលិក ឬឌីយា៉ា ស្តូលិក យ�ើងបន្តិចកយ៏ដ្� P យបើអា�ញយ្កាម១៨ឆ្្ុំ និងធ្ត់្ ជរុល DMPA/NET-EN = ២ Q ស្រាបអ់្កពរឹងថផអែកយលើអាុំងស៊ញ�លីន និងមនិអាុំងស៊ញ�លីន។ យបើរាន ផលវបិាក ឬយកើតរាន�ូរជាង២០ឆ្្ុំ COC/P/CVR, CIC = ៣/៤; DMPA/NET-EN = ២ R យបើជកប់ារតីិចជាង១៥យដើម/ន ្្ង CIC = ២ ។ យបើចាបព់ី១៥យដើមយ�ើង/ ន្្ង COC/P/CVR = ៤ S អូោ៉ា គឺជាយោគសញ្ញា សរនស្បសាទសុំខាន់ៗ ដូចជាពនលែឺភលែរឹបថភលែតៗ។ យបើ ្បកាុំងយដ្�គ្មែ នអូោ៉ា និងអា�ញ < ៣៥ឆ្្ុំ COC/P/CVR, CIC = ២, POP = ១ ។ យបើ្បកាុំងយដ្�គ្មែ នអូោ៉ា និងអា�ញ ≥ ៣៥ឆ្្ុំ COC/P/ CVR, CIC = 3, POP = ១ T ឱស្ Barbituates, carbamazepine, oxcarbazepine, phenytoin, primidone, topiramate & lamotrigine U យបើឱស្ Barbituates, carbamazepine, oxcarbazepine, phenytoin, primidone ឬ topiramate CIC = ២ V យបើឱស្ lamotrigine = ១ W DMPA = ១, NET-EN = ២ X CICs = ២ Y យបើយ្បើឱស្្បឆ្ុំងយមយោគយអដស៍ EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV: មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ ត្បយភទ COC/P/CVR, CIC, POP, NET-ET, កងដ្កយ់្កាមថស្បក = ២; DMPA = ១ ។ ស្រាប ់ោល់ឱស្ ្បឆ្ុំង យមយោគ ្បយភទ NRTIs, ETR, RPV, RAL ្គប ់មយ្យោបា� = ១។ ស្រាប ់យឈាមែ ះយពញ ននថ្ាុំ ទាុំង យនះ សូម យមើល្កបយសៀវយៅ។ Z យបើស្ថិតដុំណាកក់ាលទី ៣ ឬ ៤ ថផអែកតាមការកុំណតរ់បស់អង្គការ WHO (ឬដុំណាកក់ាលចញងយ្កា�) កងដ្កក់្ញងស្បនូ = ៣ ។ លក្ខខណ្ឌ ថដលរានចំណាត់ថ្នា ក់១និង២ លក្ខខណ្ឌ បន្រពបូជ ៖ ដញុំយដ្ះ្មមែតា ឬដញុំថដលគ្មែ នយោគវនិិច្ឆ័�ចបាស់ · ដញុំនដស្បនូ្មមែតា រមួប្ូ្លទាុំងដញុំទរឹក · ឈចឺាបយ់ពលរានរដូវ · រោក្សទាបស់្បនូ · ្បវត្តិជុំងឺទរឹកយនាមថផអែម យពលរាននផ្យោះ · ្បវត្តិយលើសឈាមយពលរាននផ្យោះ · ្បវត្តិវះកាតអ់ាង្តគ្ក រមួទាុំងការវះ�កកូន · រដូវមនិយទៀង យ្ចើន ឬ�ូរ · ធ្លែ បរ់ាន កូនយ្ៅស្បនូ · ធ្លែ បរ់ានជុំងឺរោកអាង្តគ្ក · យ្កា�រ ុំលូត (គ្មែ នការបងកាយោគ) · យ្កា�ស្រាល ≥ ៦ថខ លក្ខខណ្ឌ វវជ្ជសាស្ត្រ ៖ ជុំងឺតប់្ បមល់ · ជុំងឺឆកាួត្ជរូក · ជុំងឺយអដស៍គ្មែ នយោគសញ្ញា ឬរានតិចតួច (ដុំណាកក់ាលទី ១ ឬ ២ ថផអែកតាមការកុំណតរ់បស់ អង្គការ WHO) · យសលែកសាលែ ុំងយដ្�ខ្វះជាតិថដក, ជុំងឺយកាសិកា sickle និងតាឡាយសម ី· ្គរុនចាញ់ · ្កិនយ្លែើម្សាល · ជុំងឺបងកាយ�ើងយដ្�ពពួក្ពរូន schistosomiasis · ជុំងឺសរនសឈាមថវ ៉ានោក ់រមួទាុំងជុំងឺសរនសឈាមថវ ៉ានរកី · វបិត្តិ្កយពញទីរ ៉ាអូញីដ · ជុំងឺរយបង (មនិយៅក្ញង្តគ្ក) · ជុំងឺ្បរឹសយបះដូងគ្មែ នផលវបិាក · រោកយ្លែើមយដ្�វរីញស (ផ្ញក ឬោ ុំញ នរ ៉ា) វ្្សងៗ ៖ យកមែងជុំទង ់្បវត្តិ្គរួសាររានជុំងឺមហារកីយដ្ះ · ្បវត្តិ្គរួសាររានជុំងឺស្ះសរនសឈាមថវ ៉ាន · ្បឈមខ្ពស់នរឹងជុំងឺយអដស៍ · វះកាតយ់ដ្�គ្មែ នអចលនា�ូរ · យ្បើថ្ាុំផ្សះ (យលើកថលង rifampicin/rifabutin) ក្ញងករណីម�ួចុំនួនតូច ្គបស់ ្តីទាុំងអស់អាចយ្បើ្បាស់មយ្យោបា�ពនយោរកុំយណើ តបន្ាន ់្បដ្បក់ារោរ និងវ ិ្ ីពនយោរកុំយណើ តតាមថបបឥរយិាប្ ដូចជា ការពនយោរកុំយណើ តយដ្�ការបុំយៅយដ្ះកូនសញទ្ ជាយដើម។ ស្រាបប់ ្្ជ ីអនញសាសនយ៍ពញយលញ សូមយមើលឯកសារទាុំងមូល។ "អរ័ម៉ូនផ្សំ" គឺជាបន្សំរវាង ethinyl estradiol និង progestogen ។ CIC: ថ្នា សំចាកផ់្សំអរ័ម៉ូន សី៊.អាយ.សី៊, COC: ថ្នា សំគ្រាបផ់្សំអរ័ម៉ូន សី៊.អូ.សី៊, Cu-IUD: កងដាកក់នា៊ងស្ូនជាតិទងដ់ែង, CVR: កងដាកទ់្វា រមាសផ្សំអរ័ម៉ូន, DMPA (IM, SC): ថ្នា សំចាកដ់ែលមានដតគ្បរូសសស្ីន (ចាកស់ាចែ៊់សំ ឬសគ្រោមដស្ក), ETG: etonogestrel, LNG: levonorgestrel, LNG-IUD: កងដាកក់នា៊ងស្ូន ជាតិអរ័ម៉ូន levonorgestrel, NET-EN: norethisterone enanthate, P: សៅសអៀកផ្សំអរ័ម៉ូន, POP: ថ្នា សំគ្រាប ់ភ.ីអូ.ភី ជ កបា រ ី ឈ កឺ បា ល ឱ ស ្ យម យោ គ ជ ុំងកឺា មយោ គ រោក អាង ឆលែងយោគ យ្កា�ស្រាលនិងកុំពញងបុំយៅកូន មិនថដល យកមែងជ ុំទង់ ធ្ លែក ់ឈា ម ស ្បូន រា ន យកា សិ កា ម ហា រកី ម ហា រកី ជ ុំងឺយ ល្ែើម កកឈា មយៅ សរនសថវ៉ានយ្រៅ ជុំងយឺបះដូងសរនសឈាម យល ើសឈា មo ធ្ត ់្ជរុល ជុំងឺ ទរឹក យអ ដស៍ ្តគ្ កC រា នកូនយកើត តា ម ទា ្វររា ស ដ ញ ុំសា ច ់ រា ត ់ស ្បូន រា ត ស់ ្បូន យដ្ ះ យនា មថ ផអែម Q ម និ ្ ម មែតា អា � ញ អា � ញ ម និ ថម ន ជ ុំ ង ឺ ជ ុំ ង ឺ្ប កា ុំង ព យោ បា ល R ifa m pi ci n/ ្ប ឆ្ ុំង ដុំ ណា ក់កា ល ្ប យម ះទ រឹក បា � កា មយោ គ ការ ្បឈ ម កុំពញងរ ោក យ្កា�ស្រាល <៤៨យរា៉ាង ៤៨យរា៉ាង <៤សបា្តហ៍ ៦សបា្តហ៍ ពរីា នរដូវ ម និ ដ រឹ ង ម ញន ព យោ បា ល ក ុំព ញង រា ន ដញ ុំយ ល្ែើម រោ កយ្លែើម រា ន្បវត្តិ ្សរួច្សា ល់ វះកាត់ុ្ំ ជុំងឺដ្ច់ ស្ះសរនស កតា្តយ្គ្ះ ១៤០-១៥៩ / ≥ ១៦០ / B MI កុំព ញងយ កើត ជា ម �ួ អូ ោ៉ា S ្ប កា ច ់ R ifa bu tin យ ម យោ គ យអ ដស៍ ទី៣ ឬ ទី៤ ្ប យម ះទ រឹកថា លែ ញុំ យផ ្សងយ ទៀត នងិ ខ្ពស់ នរឹង ជ ុំង ឺ និងយ្កា� រហូតដល់ រហូតដល់ រហូតដល់ ដ ុំបូងដល់ មូល យហ តញ ្ស រួច្សា ល ់ ធ្ លែប់យកើត យដើរមនិបាន សរនសឈាម ឈាមសាច់ដញ ុំ ថា្កយ់ផ្សងៗ N ៩០-៩៩ ឬ ≥១ ០០ ≥3 0kg /m2 <៣ ៥ឆ្ ្ុំ ≥ ៣ ៥ ្ ប កា ុំង <៤សបា្តហ៍ <៦សបា្តហ៍ <៦ថខ <១៨ឆ្ ្ុំ រ�ៈយពល�ូរ ខួរកបាល យបះដូង ្គប ់្គងបា ន ម ួ� ច ុំនួ ន T ថ្ាុំ គ្បC់OC យៅយអៀក កងដ្ កទ់ា ្វររា ស ថា ្ុំចា ក ់ ម យ្ យោបា � ពន យោរ កុំយ ណ ើតរា នអ ឆ័រម៉ាូន ផ្សុំប ្្លូគ្ ្ ថ្ាុំ គ្បP់OP ថា ុំ គ្ បថ់ ដល រាន ថត្ប រូយសស ្នី DMPA (IM, SC) / NET-EN ថា ុំចា កថ់ ដល រា នថត ្បរូយស ស្នី LNG/ETG ក ងដ្ កយ់្ កាម ថស្បក LNG-IUD ក ង ដ្ កក់្ ញងស ្បនូជា តអិឆ័រ ម៉ាូន Cu-IUD កង ដ្ ក់ក្ ញងស ្ប ូន ជា តទិ ងថ់ដ ង    យ្បើមយ្យោបា�យនះបាន្គប ់ កាលៈយទសៈទាុំងអស់ យ្បើមយ្យោបា�យនះជាទូយៅ មនិគួរយ្បើមយ្យោបា�យនះយទ យលើកថលងថត គ្មែ នមយ្យោបា�យផ្សងយទៀតសម្សបជាង ឬរានថដរ ថតមនិអាចទទួល�កបាន មនិ្តរូវយ្បើមយ្យោបា�យនះយទ មយ្យោបា�ទាុំងយនះ មនិផ្តល់ការការោរ ពី ជុំងឺកាមយោគ/យមយោគយអដស៍យទ។ ្បសិនយបើរានហានិភឆ័�ឆលែង ជុំងឺកាមយោគ/យមយោគយអដស៍ អ្កគួរយ្បើយ្សាមអនាមឆ័�ោល់យពលរមួយភទ ឲ្យបាន្តរឹម្តរូវ។ រង្វង់លក្ខណៈវិនិច្ឆ័យវវជ្ជសាស្ត្រ្តម្រាប់ការវម្បើម្រា្ត់ មវ្យោរាយពនយោរកំវណើ តរប្តអ់ង្គការWHOឆ្នា ២ំ០១៥

OHW oc vn slu na Tst sraey 81< noitroba sITS gav tini si atS eg 3 ro 4 ht re pa y iR af ub nit na -it ega ot shtnom 6< skeew 6< skeew 4 < -tsop dna ksir fo dna hC mal idy a nA erit ort riv la iR maf cip /ni eC atr ni denialpxenU ehcraneM ot skeew 6 ot skeew 4 ot sruoh 84 larepreuPsruoh 84< nerruC t ercnI desa htO S re sIT oG ron ohr ae HW O 2 A4 A3 3/2 A,Z 1 1 1 1 1 H A 4 2 2 11 3/2A4413 B 2 A4 A3 3/2 ,Z A 1 2 1 1 H A 4 2 2 1 31 A44E2 3/2 1B 1 2-1 Y 2 2 V2 1 3 1 1 1 2 1122 1 11 1 2-1 Y -1 W2 -1 W2 2 V, 1 3 2 1 1 3 1133 1 11 1 2-1 Y 3 1 V3 1 2 1 1 1 2 1122 1 11 1 2-1 Y X3 2 U3 1 2 1 1 G 3 F 4 4F,D 4 11D 1 1 AISALPOEN SDIORBIF GNIDEELB FNI TCE NOI S ES UX LLA T Y NAR IMS DETT M DE CI TA OI SN LACIVREC ENIRETU LANIGAV STNECSELODA YTIRAPILLUN GNIDEEFTSAERB DNA MUTRAPTSOP SISPES D I P C H V I C( CO P , C , RV C , )CI קה זרי עת, ה, טב ה, מדבק גלול POP MD AP MI( CS , EN / ) NE-T GNL GTE / GNL DUI- uC DUI- אמצעי מניעה הורמונליים משולבים גלולות פרוגסטוגן בלבד זריקות פרוגסטוגן שתלים התקן משחרר לבונורגסטרל התקן נחושת 2 3 E2 1 2 D גלגל הקריטריונים הרפואיים להתאמת אמצעי מניעה של ארגון הבריאות העולמי, 5102 כיצד להשתמש בגלגל זה הגלגל מתאים בין מצבים או מאפיינים רפואיים מיוחדים, המוצגים במעגל החיצוני לבין אמצעי מניעה השונים המופיעים במעגל הפנימי. המספרים המוצגים בחריץ הצפייה מראים האם האשה בעלת המצב או המאפיין הידוע הזה יכולה להתחיל להשתמש בשיטה למניעת היריון: קטגוריות 1 ו-4 הן המלצות המוגדרות בבירור. בקטגוריות 2 ו-3 יש צורך בשיקול דעת רפואי משמעותי יותר וייתכן צורך במעקב קפדני. אם שיקול הדעת הרפואי מוגבל, משמעותן של קטגוריות 1 ו-2 היא שניתן להשתמש בשיטה ומשמעותן של קטגוריות 3 ו-4 היא שאין להשתמש בשיטה. בחלק מהמצבים אין שום מגבלות: ישנם מצבים רפואיים רבים שבהם ניתן להשתמש בכל השיטות )כלומר, כל השיטות הן בקטגוריה 1 או 2(. חלק מהמצבים האלו רשומים בגב הגלגל. למעט מספר מועט של מקרים חריגים, כל הנשים יכולות להשתמש בבטחה באמצעים למניעה היריון במקרה חירום, בשיטות חציצה או בשיטות התנהגותיות למניעת היריון, לרבות שיטת היעדר הווסת בזמן הנקה; לרשימת ההמלצות המלאה, יש לעיין במסמך המלא. רק שימוש נכון ועקבי בקונדומים, לגברים או לנשים, מגן מפני מחלות מין/VIH. אם ישנו סיכון למחלות מין/VIH, מומלץ להשתמש בקונדום. 1 2 3 4 פורסם על ידי ארגון הבריאות העולמי ב 5102 תחת הכותרת etadpu 5102 - esu evitpecartnoc rof leehw airetirc ytilibigile lacideM. ארגון הבריאות העולמי 5102© ארגון הבריאות העולמי העניק זכויות תרגום והוצאה לאור של המהדורה בעברית לחברה הישראלית לאמצעי מניעה ובריאות מינית, אשר היא האחראית הבלעדית על איכות ומהימנות של התרגום לעברית. במקרה של חוסר התאמה בין הגרסה באנגלית לגרסה בעברית, הגרסה המקורית באנגלית תהיה זו המחייבת. החברה הישראלית לאמצעי מניעה ובריאות מינית, 7102, מהדורה ראשונה leehW CEM eht no snoitaiverbbA dna snoitacideM larivorteritnA esrever edisoelcuN srotibihni esatpircsnart esrever edisoelcun-noN srotibihni esatpircsnart )sIP( srotibihni esaetorP rivanazata detsoob-rivanotiR r/VTA znerivafE VFE rivacabA CBA rivanipol detsoob-rivanotiR r/VPL enirivartE RTE rivofoneT FDT rivanurad detsoob-rivanotiR r/VRD enipariveN PVN eniduvodiZ TZA rivanotiR VTR eniviripliR VPR eniduvimaL CT3 enisonadiD IDD srotibihnI esargetnI enibaticirtmE CTF rivargetlaR LAR eniduvatS T4D אודות גלגל זה גלגל זה מפרט את הקריטריונים הרפואיים להתחלת השימוש באמצעי מניעה שונים, ”על סמך הקריטריונים של ארגון הבריאות העולמי, מהדורה חמישית )5102(“, שהינו אחד מקובצי ההנחיות נסמכי הוכחות של ארגון הבריאות העולמי. הוא מנחה את העוסקים בשירותי תכנון משפחה ביחס לשיטות בטוחות ויעילות למניעת היריון עבור נשים עם בעיות רפואיות או עם מצבים רפואיים מיוחדים. הגלגל כולל המלצות להתחלת שימוש בתשעה סוגים נפוצים של שיטות למניעת היריון: 1. גלולות משולבות, COC )אמצעי מניעה פומיים משולבים במינון נמוך, עם ≥53 מיקרוגרם אתיניל אסטרדיול loidartse lynihte( 2. מדבקה משולבת למניעת היריון, P 3. טבעת נרתיקית משולבת למניעת היריון, RVC 4. זריקות משולבות למניעת הריון, CIC 5. גלולות של פרוגסטוגן בלבד, POP 6. זריקות של פרוגסטוגן בלבד, APMD )תוך שרירי, תת-עורי( / NE-TEN )דפו מדרוקסיפרוגסטרון אצטט ]etateca enoretsegorpyxordem toped[, תוך-שרירי או תת-עורי, או נורתיסטרון אננטט ]etatnane enoretsihteron[ תוך-שרירי( 7. שתלים של פרוגסטוגן בלבד, GTE / GNL )לבונורגסטרל ]lertsegronovel[ או אטונוגסטרל ]lertsegonote[( 8. התקן תוך-רחמי משחרר לבונורגסטרל, DUI-GNL 9. התקן נחושת, DUI-uC )sITRNN( )sITRN( COC = אמצעי מניעה פומיים משולבים; GNL = לבונורגסטרל; APU = אוליפריסטל אצטט ]etateca latsirpilu[ † גלולות למניעת היריון למקרי חירום עלולות להיות פחות יעילות בקרב נשים עם 03 ≥ IMB ק"ג/מ"ר ומעלה, מאשר בקרב נשים עם 52 < IMB ק"ג/מ"ר. למרות זאת, לא קיימים חששות בטיחותיים. גלולות למניעת היריון במקרה חירום APUGNLCOCהמצב הרפואי לא רלוונטילא רלוונטילא רלוונטיהיריון 211 111 111 222 222 222 111 111 111 הנקה היריון אקטופי בעבר השמנת יתר †)IMB של 03 ק"ג/מ"ר ומעלה( היסטוריה של מחלה קרדיווסקולארית חמורה )מחלת לב איסכמית, שבץ מוחי או מצבים תרומבואמבוליים אחרים( מיגרנה מחלת כבד חמורה )כולל צהבת( משרני 4A3PYC )למשל, ריפאמפיצין ]nicipmafir[, פניטואין ]niotynehp[, פנוברביטל ]latibrabonehp[, קרבמזפין ]enipezamabrac[, אפיאבירנז ]znerivafe[, פוספניטואין ]niotynehpsof[, נביראפין ]enipariven[, אוקסקרבזפין ]enipezabracxo[, פרימידון ]enodimirp[, ריפאבוטין ]nitubafir[, היפריקום ]s’nhoJ tS mutarofrep mucirepyh/trow[ שימוש חוזר בגלולות למניעת היריון במקרי חירום אונס שיטה זו יעילה ביותר למניעת היריון. ניתן להשתמש בה תוך חמישה ימים מקיום יחסי מין בלתי-מוגנים כאמצעי מניעה במקרה חירום. עם זאת, כאשר ניתן להעריך את מועד הביוץ, ניתן להתקין את ה-DUI-uC לאחר יותר מחמישה ימים, במקרה הצורך, כל עוד ההתקנה אינה נעשית יותר מחמישה ימים לאחר הביוץ. הקריטריונים להתאמה להתקנת DUI-uC באופן כללי חלים גם על התקנת DUI-uC כאמצעי מניעה במקרה חירום. התקן תוך-רחמי מצופה נחושת למניעת היריון במקרה חירום )DUI-uC( DUI-uCהמצב הרפואי 4היריון אונס 3א( סיכון גבוה למחלות מין 1ב( סיכון נמוך למחלות מין )5102 -/ne/htlaehevitcudorper/tni.ohw.www//:ptth. 02 dnalreztiwS ,72 aveneG 1121 ,noitazinagrO htlaeH dlroW ,sserP OHW, tni.ohw@sredrokoob. /sredrokoob/tni.ohw.sppa//:ptth. )hcraeseR dna htlaeH evitcudorpeR fo tnemtrapeD )htlaeH ylimaF rof pihsrentraP noitacinummoC 5102 עריכה מדעית של הגרסה העברית: פרופ‘ דניאל זיידמן להזמנה של הגרסה העברית ניתן לפנות לבאייר ישראל החרש 63, הוד השרון טל. 0076267-90 גלולות פרוגסטוגן בלבד זריקות פרוגסטוגן שתלים C( CO P , C , RV C , CI ה ) ריק ת, ז טבע קה, ה, מדב גלול POP MD AP MI( CS , N / ) NE-TE GNL TE / G GNL DUI- uC DUI- 1 2 3 4 אמצעי מניעה הורמונליים משולבים התקן משחרר לבונורגסטרל התקן נחושת ניתן להשתמש בשיטה זו בכל מצב לא מומלץ להשתמש בשיטה זו אלא אם שיטות מתאימות יותר אינן זמינות או אינן מקובלות ניתן להשתמש בשיטה זו בדרך כלל גלגל הקריטריונים הרפואיים להתאמת אמצעי מניעה של ארגון הבריאות העולמי, 5102 שיטות אלה אינן מגינות מפני מחלות מין/VIH. אם ישנו סיכון למחלות מין/VIH, מומלץ לגברים ולנשים להשתמש באופן נכון ועקבי בקונדומים. אין להשתמש בשיטה זו co nv uls an ts T controll ed factorsN disease immobilizaion <18 years abortion STIs vag init is St ag e 3 or 4 th er ap y Ri fa bu tin an ti- w ith a ur aS m ig ra no us >30 kg/ m2 or adeq uately risk heart with prolonged acute/flare tum our I treatm ent to age <6 months <6 weeks <4 weeks and post- risk of and Ch lam yd ia An tire tro vir al Ri fa m pi cin / Ce rta in M ig ra in e No n- Ag e >3 5 Ag e < 35 Cu rre nt BM I >160 / >1 00 140-159 /90-99 Multiple Ischaemic Stroke Major surgery Acute History Hepatitis Liver Current Pre- Unexplained Menarche 6 weeks to 4 weeks to 48 hours to <48 hoursPuerperal Curren t Incr ease d Oth er S TIs Go no rrh oea WH O 2 4A 3A 2/ 3Z ,A 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 A 1 1 H 4 A 2 2 11 3144A 2/3 B 2 4 A 3 A 2/ 3Z ,A 1 1 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 2 3 L 2 1 3 4 4 A 2 1 H 4 A 2 2 1 13 2E44A 2/3 B1 1 1- 2 Y 2 2V 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 1- 2W 1- 2W ,V 2M 1 1 1 2Q 1P 3 2 3 3 3 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3311 1 11 1 1- 2 Y 3 3V 2M ,S 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2211 1 11 1 1- 2 Y 3X 3U 4S 1 3R 2 2Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/4 K,A 4 J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4D,F4 D1 1 1 1 DISEASE CANCER CANCER NEOPLASIA FIBROIDS BLEEDING INF ECT ION S SE XU AL LY TRA NS MIT TED M ED IC AT IO N S HE AD AC HE SM OK IN G DIA BE TE SQ OBE SIT Y HYPER TENS IONO CARDIOVASCULAR VENOUS THROMBOEMBOLISM LIVER DISEASES BREAST CERVICAL CERVICA L UTERINE VAGINAL ADOLESCENTS NULLIPARITY POSTPARTUM AND BREASTFEEDING SEPSIS P I D C H I V A אם המצב הרפואי מתפתח במהלך השימוש בשיטה זו, ניתן להמשיך בה במהלך הטיפול. B C D E F G H I J K L M N O P Q מצבים רפואיים שהינם בקטגוריה 1 או 2 לכל השיטות )ניתן להשתמש בשיטה( אם ישנה סבירות גבוהה מאוד של חשיפה לזיבה או לקלמידיה = 3. אם הייתה מחלה דלקתית של האגן בעבר, כל השיטות = 1, כולל התקנים תוך-רחמיים. אם > 3 שבועות, אינה מניקה וללא גורמי סיכון אחרים לתרומבואמבוליזם ורידי )ETV( = . אם אינה מניקה = 1. אם 3 שבועות עד > 6 שבועות, אינה מניקה וללא גורמי סיכון אחרים ל-ETV = , עם גורמי סיכון ל-ETV = . אם ≤6 שבועות ואינה מניקה = 1. אם ישנו עיוות בחלל הרחם המונע התקנה = 4. אם פחות מ-51 סיגריות ביום - 2 = CIC. אם יותר מ-51 סיגריות ביום - 4 = RVC/P/COC. אאורה מתבטאת בתסמינים נוירולוגיים מוקדיים, למשל, אורות מהבהבים. אם אין אאורה ובגיל >53 - 1 = POP ;2 = CIC ,RVC/P/COC. אם אין אאורה ובגיל ≥53 1= POP ;3 = CIC ,RVC/P/COC. אם ברביטורטים, קרבמזפין, אוקסקרבזפין, פניטואין, פרימידון, טופירמאט - 2 = CIC. אם למוטריגין = 1. 2 = NE-TEN ,1 = APMD. 2 = sCIC. אם טיפול אנטירטרוויראלי ב-- VTR ,r/VRD ,r/VPL ,r/VTA ,PVN ,VFE NE-TEN ,POP ,CIC ,RVC/P/COC, שתלים = 2; 1 = APMD. עם כל ה-LAR ,VPR ,RTE ,sITRN – כל שיטה = 1. ראה פירוט לשמות המלאים של התרופות במעטפת הגלגל. אם דרגה 3 או 4 לפי ארגון הבריאות העולמי )מחלה קלינית של VIH בדרגה חמורה או מתקדמת( – 3 = DUI. ברביטורטים, קרבמזפין, אוקסקרבזפין, פניטואין, פרימידון, טופירמאט ]etamaripot[ ולמוטריגין ]enigirtomal[. אם אדנומה 3 = CIC; אם קרצינומה/הפטומה 4/3 = CIC. 3 = CIC. אם מבוסס על טיפול נוגד-קרישה = 2. אם המצב הרפואי מתפתח במהלך השימוש בשיטה זו, יש לשקול מעבר לשיטה שאינה הורמונלית. גורמי סיכון: גיל מבוגר, עישון, סוכרת, יתר לחץ דם, השמנת יתר ודיספליפדמיות ידועות. אם לא ניתן למדוד את לחץ הדם ואין היסטוריה ידועה של יתר לחץ דם, ניתן להשתמש בכל השיטות. תתכן עלייה בלחץ הדם הסיסטולי או הדיאסטולי. תלויה באינסולין ולא תלויה באינסולין. עם סיבוכים או נמשך <02 שנה, 3 = NE-TEN ,APMD ;4/3 = CIC ,RVC/P/COC. מצבים רפואיים של מערכת הרבייה: מחלת שד שפירה או גוש שלא אובחן • גידולים שפירים בשחלות, כולל ציסטות • כאבי מחזור • אנדומטריוזיס • היסטוריה של סוכרת היריון • היסטוריה של יתר לחץ דם במהלך היריון • היסטוריה של ניתוח באגן, כולל לידה בניתוח קיסרי • דימום וסת לא סדיר, כבד או ממושך )מוסבר( • היריון אקטופי בעבר • מחלה דלקתית של האגן בעבר • לאחר הפלה )ללא אלח דם( • לפחות 6 חודשים לאחר לידה מצבים רפואיים: דכאון • אפילפסיה • VIH ללא תסמינים או מחלה קלינית קלה )דרגה 1 או 2 לפי ארגון הבריאות העולמי( • אנמיה של חוסר ברזל, אנמיה חרמשית ותלסמיה • מלריה • שחמת קלה • סכיסטוזומיאזיס )בילהרציה( • בעיות בוורידים שטחיים, כולל דליות • הפרעות בבלוטת התריס • שחפת )לא באגן( • מחלה של מסתמי הלב ללא סיבוכים • הפטיטיס נגיפית )נשאות או מחלה כרונית( אחר: מתבגרות • היסטוריה משפחתית של סרטן השד • היסטוריה משפחתית של ETV • סיכון גבוה ל-VIH • ניתוח ללא חוסר תזוזה ממושך • נטילת אנטיביוטיקה )למעט ריפאמפיצין/ריפאבוטין( למעט מספר קטן של יוצאים מן הכלל, כל הנשים יכולות להשתמש בבטחה באמצעים למניעה היריון במקרה חירום, בשיטות חציצה או בשיטות התנהגותיות למניעת היריון, לרבות שיטת היעדר הווסת בזמן הנקה; לרשימת ההמלצות המלאה, יש לעיין במסמך המלא. "משולב" משמעותו שילוב של אתיניל אסטרדיול ופרוגסטוגן. CIC: זריקות משולבות למניעת הריון COC: גלולות משולבות למניעת הריון DUI-uC: התקן תוך-רחמי מצופה נחושת RVC: טבעת נרתיקית משולבת למניעת היריון CS ,MI( APMD: דפו מדרוקסיפרוגסטרון אצטט, תוך-שרירי או תת-עורי GTE: אטונוגסטרל GNL: לבונורגסטרל DUI-GNL: התקן תוך-רחמי משחרר לבונורגסטרל NE-TEN: נורתיסטרון אננטט P: מדבקה משולבת למניעת היריון POP: גלולות של פרוגסטוגן בלבד אם בגיל >81 ועם השמנת יתר, 2 = NE-TEN/APMD. מתייחס לאדנומה הפטוצלולרית )שפירה( או לקרצינומה/הפטומה )ממאירה(. 3 ) R S T U V W X Y Z 2 3

COMO USAR ESTA RODA A roda combina os métodos anticoncepcionais contidos no disco interno, com as características ou condições médicas específicas mostradas ao redor da borda externa. Os números que aparecem no campo de visualização indicam se a mulher que apresenta essa característica ou condição médica conhecida pode iniciar a utilização do método contraceptivo: CATEGORIA COM CRITÉRIO CLÍNICO COM CRITÉRIO CLÍNICO LIMITADO 1 Use o método em qualquer circunstância SIM (Use o método) 2 De modo geral, use o método 3 Em geral não se recomenda o uso do método, a menos que outros métodos mais adequados não estejam disponíveis ou não sejam aceitáveis NÃO (Não use o método) 4 O método não deve ser usado As categorias 1 e 4 são recomendações claramente definidas. Para as categorias 2 e 3 um parecer médico e um acompanhamento rigoroso serão necessários. Se o parecer médico for limitado, ambas as categorias 1 e 2 significam que o método pode ser usado e ambas as categorias 3 e 4 significam que o método não deveria ser usado. Não há restrições para algumas condições médicas: existem várias condições médicas em que TODOS os métodos podem ser usados (isto é, todos os métodos da categoria 1 ou 2). Algumas dessas condições são mostradas no verso da roda. Salvo raras exceções, todas as mulheres podem usar a contracepção de emergência, os métodos de barreira e os métodos comportamentais, que incluem a amenorreia lactacional; para ver a lista completa de recomendações, consulte o documento inteiro. Apenas o uso correto e sistemático de preservativos masculinos ou femininos protege contra a transmissão de IST/HIV. Se existir risco de IST/HIV, recomenda-se o uso de preservativos. ISBN 9 789248 549250 Roda com os critérios médicos de elegibilidade da OMS para uso de métodos anticoncepcionais - atualização de 2015 [WHO medical eligibility criteria wheel for contraceptive use - 2015 update] ISBN 978-92-4-854925-0 © Organização Mundial da Saúde 2018 Alguns direitos reservados. Este trabalho é disponibilizado sob licença de Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 3.0 IGO (CC BY-NC-SA 3.0 IGO; https://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/3.0/igo/). Nos termos desta licença, é possível copiar, redistribuir e adaptar o trabalho para fins não comerciais, desde que dele se faça a devida menção, como abaixo se indica. Em nenhuma circunstância, deve este trabalho sugerir que a OMS aprova uma determinada organização, produtos ou serviços. O uso do logótipo da OMS não é autorizado. Para adaptação do trabalho, é preciso obter a mesma licença de Creative Commons ou equivalente. Numa tradução deste trabalho, é necessário acrescentar a seguinte isenção de responsabilidade, juntamente com a citação sugerida: “Esta tradução não foi criada pela Organização Mundial da Saúde (OMS). A OMS não é responsável, nem pelo conteúdo, nem pelo rigor desta tradução. A edição original em inglês será a única autêntica e vinculativa”. Qualquer mediação relacionada com litígios resultantes da licença deverá ser conduzida em conformidade com o Regulamento de Mediação da Organização Mundial da Propriedade Intelectual. Citação sugerida. Roda com os critérios médicos de elegibilidade da OMS para uso de métodos anticoncepcionais - atualização de 2015 [WHO medical eligibility criteria wheel for contraceptive use - 2015 update]. Genebra: Organização Mundial da Saúde; 2018. Licença: CC BY-NC-SA 3.0 IGO. Dados da catalogação na fonte (CIP). Os dados da CIP estão disponíveis em http://apps.who.int/iris/. Vendas, direitos e licenças. Para comprar as publicações da OMS, ver http://apps.who.int/bookorders. Para apresentar pedidos para uso comercial e esclarecer dúvidas sobre direitos e licenças, consultar http://www.who.int/about/licensing. Materiais de partes terceiras. Para utilizar materiais desta publicação, tais como quadros, figuras ou imagens, que sejam atribuídos a uma parte terceira, compete ao utilizador determinar se é necessária autorização para esse uso e obter a devida autorização do titular dos direitos de autor. O risco de pedidos de indemnização resultantes de irregularidades pelo uso de componentes da autoria de uma parte terceira é da responsabilidade exclusiva do utilizador. Isenção geral de responsabilidade. As denominações utilizadas nesta publicação e a apresentação do material nela contido não significam, por parte da Organização Mundial da Saúde, nenhum julgamento sobre o estatuto jurídico ou as autoridades de qualquer país, território, cidade ou zona, nem tampouco sobre a demarcação das suas fronteiras ou limites. As linhas ponteadas e tracejadas nos mapas representam de modo aproximativo fronteiras sobre as quais pode não existir ainda acordo total. A menção de determinadas companhias ou do nome comercial de certos produtos não implica que a Organização Mundial da Saúde os aprove ou recomende, dando-lhes preferência a outros análogos não mencionados. Salvo erros ou omissões, uma letra maiúscula inicial indica que se trata dum produto de marca registado. A OMS tomou todas as precauções razoáveis para verificar a informação contida nesta publicação. No entanto, o material publicado é distribuído sem nenhum tipo de garantia, nem expressa nem implícita. A responsabilidade pela interpretação e utilização deste material recai sobre o leitor. Em nenhum caso se poderá responsabilizar a OMS por qualquer prejuízo resultante da sua utilização. Printed in Luxembourg OMS RODA COM OS CRITÉRIOS MÉDICOS DE ELEGIBILIDADE PARA O USO DE MÉTODOS ANTICONCEPCIONAIS 2015 2 4A 3A 2/ 3 A Z 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 A 1 1 H 4 A 2 2 1 13144 A 2/ 3 B 2 4A 3A 2/3 A Z 1 1 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 2 3 L 2 1 3 4 4 A 2 1 H 4 A 2 2 1 13 2E44A 2/3 B1 1 1-2 Y 2 2V 2M 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2211 11 1 1-2 Y 1- 2W 1- 2W ,V 2M 1 1 1 2Q 1P 3 2 3 3 3 2 3 L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3311 1 11 1 1-2 Y 3 3V 2M ,S 1 1 1 2 1 2 1 2 2M 2 M 2 3 L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2211 1 11 1 1-2 Y 3X 3U 4S 1 3R 2 2Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/4 K,A 4 J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4 D,F4 D1 1 1 1 ou 4 d a O MS AR V rifa bu tin a an tic on - co m au raS en xa qu eco sa >30 kg/m 2 oucontrol ada fatoresde isquêmica imobilização portecon ouexacerbação fígado I tratam ento a < 6 meses < 6 semanas < 4 semanas e pós- de ris co de e Cla míd ia prolongadaIM C >160 />10 0 140-159/9 0-99 Múltiplos Cardiopatia AVC Cirurgiadegrande Aguda HistóricoTVP Hepatiteaguda Tumordo Em curso Anteriorao Inexplicável Menarca 6 semanas a 4 semanas a 48 horas a < 48 horasPuerperal Em curs o Aum ento Out ras I ST Gon orre ia, Fas e c líni ca 3 Ter ap ia Rif am pic ina / Ce rto s En xa qu ec a Nã o Ida de >3 5 Ida de <3 5 Em cur so vag inite s IST aborto < 18 anos vu lsiv an tes T riscoN DEM AM A CERVICAL UTERINOS VAGINAL INF ECÇ ÕES SEX UAL MEN TE FÍGADO TR AN SM ISS ÍVE IS IN TE RA ÇÕ ES M ED IC AM EN TO SA S DO RE SD EC AB EÇ A TA BA GI SM O DIA BE TES OBE SID ADE HIPERT ENSÃ OO DOENÇASCARDIOVASCULARES TROMBOSEVENOSAPROFUNDA DOENÇASDO CÂNCER CÂNCER NIC M IOM AS SANGRAM ENTO ADOLESCENTES NULIPARIDADE PÓS-PARTO E ALEITAMENTO MATERNO SEPSE DIP C HI V A nti con cep cion ais h orm onais combi nados Pílula, adesivo, anel, injetável (AOC, AC, AVC, AIC) P ílula s só de pr ogestá geno PSP A nt ico nc ep cio na is i nje táv eis só d e pro gestág eno AMPD (IM, SC) / NET-EN D IU lib era do r de lev onor gestrel DIU-LNG DI U c om cobre DIU T-Cu Im plantes LNG/ETG Jaket Portuguese 5 mar2019.indd 1 05.03.19 18:08 DIU com cobre para contracepção de emergência Este método é muito eficaz para evitar a gravidez. O DIU com cobre pode ser utilizado como contracepção de emergência se for inserido em até 5 dias após o sexo desprotegido. No entanto, quando for possível estimar o momento da ovulação, o DIU T-Cu pode ser colocado passados mais de 5 dias após o sexo desprotegido, desde que a inserção seja realizada em até 5 dias após a ovulação. Os critérios de elegibilidade para a inserção do DIU T-Cu de um modo geral também podem ser aplicados para a colocação do DIU T-Cu como contracepção de emergência. Condição clínica DIU T-Cu Gravidez 4 Estupro a) Alto risco de contrair IST 3 b) Baixo risco de contrair IST 1 Abreviaturas AOC = Anticoncepcional oral combinado; AUP: Acetato de ulipristal, DIU T-Cu: dispositivo intrauterino com cobre; LNG: levonorgestrel; NA: não aplica; PAE = pílula anticoncepcional de emergência a Não se recomenda o aleitamento materno durante uma semana após ter recebido AUP porque a substância é excretada no leite materno. Durante esse período, o leite materno deve ser extraído e jogado fora. b A eficácia das PAE pode ser menor nas mulheres com um IMC ≥30kg/m2 que nas mulheres com um IMC≤ 25k/m2. No entanto não existem questões de segurança. c Os Indutores do CYP3A4 podem reduzir a eficácia das PAE. d O uso repetido das PAE é um indicativo de que a mulher precisa de mais orientação sobre outras opções de contracepção. O uso repetido ou frequente das PAE pode ser prejudicial para mulheres com condições clínicas classificadas como categoria 2,3,4 para o uso de contracepção hormona. Pílulas anticoncepcionais de emergência CONDIÇÃO CLÍNICA AOCs LNG AUP Grávida NA NA NA Amamentando a 1 1 2 Gravidez ectópica anterior 1 1 1 Obesidade b (IMC ≥ 30 kg/m2) 1 1 1 História de complicações cardiovasculares agudas (cardiopatia isquêmica, acidente vascular cerebral ou outros problemas tromboembólicos) 2 2 2 Enxaqueca 2 2 2 Doença grave do fígado (incluindo icterícia) 2 2 2 Indutores do CYP3A4 c (por exemplo, rifampicina, fenitoína, fenobarbital, carbamazepina, efavirenz, fosfenitoína, nevirapina, oxcarbazepina, primidona, rifabutina, Erva-de-São-João, Hypericum perforatum) 1 1 1 Uso repetido das PAE d 1 1 1 Estupro 1 1 1 Agradecimentos O Departamento de Saúde Reprodutiva e Pesquisas Conexas da Organização Mundial da Saúde foi responsável pelo desenvolvimento dos Critérios médicos de elegibilidade para o uso de anticoncepcionais e desta versão da Roda com os critérios médicos de elegibilidade. Esta roda está baseada em outras rodas semelhantes com critérios médicos de elegibilidade que foram desenvolvidas de forma independente no Gana e na Jordânia. A OMS gostaria de agradecer especialmente ao Departamento de Obstetrícia e Ginecologia da Faculdade de Medicina da Universidade de Gana pela tarefa inovadora; à Associação de Comunicação para a Saúde Familiar da Jordânia; e ao Centro de Programas de Comunicação da Escola Bloomberg de Saúde Pública da Universidade Johns Hopkin. A Dra. Anna Altshuler foi responsável por esta edição de 2015 em parceria com a Dra. Erin Berry-Bibee, Dra. Kathryn Curtis, Dra. Monica Dragoman, Dra. Mary Lyn Gaffield, Dra. Tara Jatlaoui e Sra. Halley Riley. Solicitação de exemplares e informação adicional A informação detalhada sobre os critérios médicos de elegibilidade, incluindo a orientação sobre outros métodos contraceptivos, apresenta-se em Critérios médicos de elegibilidade para o uso de anticoncepcionais, 5.a edição (2015). Para visualizar este material, acesse http://www.who.int/reproductivehealth/en/. Solicitações de publicações impressas para uso comercial (20 rodas/pacotes) para subsidiar programas ou pedidos avulsos podem ser encaminhados ao endereço: WHO Press, World Health Organization, 1211 Genebra 27, Suíça; correio eletrônico: bookorders@who.int. Pedidos pela Internet, acesse: http://apps.who.int/bookorders/ Sobre esta roda Esta roda contém os critérios de elegibilidade médica para o início do uso de métodos anticoncepcionais. Baseia-se nos critérios de elegibilidade médica para uso de contraceptivos, 5a edição (2015), uma das diretrizes da OMS baseadas em evidências. Auxilia os provedores do planejamento familiar na orientação do uso de métodos contraceptivos seguros e eficazes a mulheres que apresentam uma certa condição ou característica médica relevante. A roda inclui recomendações sobre a iniciação do uso dos nove tipos comuns de contraceptivos: 1. Anticoncepcionais orais combinados AOCs (anticoncepcionais orais combinados de baixa dosagem, com < 35 mg etinil estradiol); 2. Adesivo anticoncepcional combinado AC; 3. Anel vaginal combinado AVC; 4. Anticoncepcionais injetáveis combinados AICs; 5. Anticoncepcionais orais apenas de progestágeno AOP; 6. Anticoncepcionais injetáveis só de progestágeno; AMPD (IM, SC) / NET-EN (acetato de medroxiprogesterona de depósito, intramuscular ou subcutâneo, ou enantato de noretisterona intramuscular); 7. Implantes só de progestágeno, (levonorgestrel ou etonogestrel); 8. Dispositivo intrauterino liberador de levonorgestrel, DIU-LNG; 9. Dispositivo intrauterino com cobre, DIU T-Cu. Medicamentos Antirretrovirais e abreviaturas na roda dos CEM Inibidores Nucleosídeos da Transcriptase Reversa (INTR) Inibidores Não-Nucleosídeos da Transcriptase Reversa (INNTR) Inibidores da Protease (IP) ABC Abacavir EFZ Efavirenz ATV/r Atazanavir reforçado com ritonavir TDF Tenofovir ETR Etravirina LPV/r Lopinavir reforçado com ritonavir AZT Zidovudina NVP Nevirapina DRV/r Darunavir reforçado com ritonavir 3TC Lamivudina RPV Rilpivirina RTV Ritonavir ddl Didanosina FTC Emtricitabina Inibidores da Integrase d4T Estavudina RAL Raltegravir Jaket Portuguese 5 mar2019.indd 2 05.03.19 18:08 Use o método em qualquer circunstância Em geral não se recomenda o uso do método, a menos que outros métodos mais adequados não estejam disponíveis ou não sejam aceitáveis 1 De modo geral, use o método2 3 4 O método não deve ser usado Roda com os critérios médicos de elegibilidade da OMS para uso de métodos anticoncepcionais, 2015 Estes métodos não protegem contra a transmissão de IST/HIV. Se existir risco de contrair IST/HIV, recomenda-se o uso correto e sistemático de preservativos masculinos ou femininos. An tico nce pci ona is h orm onai s com binados Pílula, adesivo, anel, injetável (AOC, AC, AVC, AIC) Píl ula s só de p roges tágeno PSP A nt ico nc ep cio na is i nje táv eis só d e pro gestá geno AMPD (IM, SC) / NET-EN D IU lib era do r d e le von orges trel DIU-LNG D IU c om cobre DIU T-Cu Im plantes LNG/ETG Top wheel.indd 1 18.02.19 10:47 2 4 A 3 A 2/ 3 A Z 1 1 1 11 11111 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4A 1 1H 4A 2 2 1 1 3 1 4 4 A 2/ 3 B 2 4 A 3 A 2/3 A Z 1 1 2 M 1 11212 1 2 2M 2 2 3L 2 1 3 4 4A 2 1H 4A 2 2 1 1 3 2 E 4 4 A 2/3 B 1 1 1-2 Y 2 2 V 2 M 1 11 212 1 2 2M 2M 2 3L 2 1 3 4 2 2 1 3 1 1 1 2 2 2 1 1 1 1 1 1-2 Y 1-2 W 1-2 W,V 2 M 1 1 12Q1P 3 2 3 3 3 2 3L 2 1 3 4 2 2 1 3 2 1 1 3 3 3 1 1 1 1 1 1 1-2 Y 3 3 V 2 M,S 1 1 121 2 1 2 2M 2M 2 3L 2 1 3 4 1 1 1 2 1 1 1 2 2 2 1 1 1 1 1 1 1-2 Y 3 X 3 U 4 S 1 3 R 22 Q 2 4 3 3/4 4 4 4 4 4 3/ 4K ,A 4J 4 2 2 1 2 1 1 3 G 4 F 4 D,F 4 D 1 1 1 1 ou 4 da OMS ARV rifabutina anticon- com aura S enxaquecosa >30kg/m 2 ou c ontr olada fato res de isq uêm ica im ob iliz açã o po rte co n ou ex ac erb aç ão fíg ad oI trat am ent o a < 6 meses < 6 semanas < 4 semanas e pós- de risco de e Clam ídia pro lon ga da IMC >160 / >100 140 -159 /90-9 9 Mú ltipl os Car dio pat ia AV C Cir urg ia d e g ran de Ag ud a Hi stó ric o T VP He pa tite ag ud a Tu mo r d o Em cu rso Ant erio r ao Inexpli cável Menarca 6 semanas a 4 semanas a 48 horas a < 48 horas Puerperal Em curso Aumento Outras IST Gonorreia, Fase clínica 3 Terapia Rifampicina/ Certos Enxaqueca Não Idade >35 Idade <35 Em curso vaginites IST aborto < 18 anos vulsivantes T risco N DE M AM A CE RV ICA L UTE RIN OS VAGIN AL INFECÇÕES SEXUALM ENTEF ÍG AD O TRANSM ISSÍVEIS INTERAÇÕES MEDICAM ENTOSAS DORES DE CABEÇA TABAGISMO DIABETESQ OBESIDAD E HIP ERTE NSÃO O DO EN ÇA S C AR DIO VA SCU LAR ES TR OM BO SE V EN OS A PR OF UN DA DO EN ÇA S D O CÂ NC ER CÂ NC ER NIC MIO MAS SANGR AMEN TO ADOLESCEN TES NULIPARIDADE PÓS-PARTO E ALEITAMENTO MATERNO SEPSE DIP C HIV Contraceptive wheel FRONT and BACK - 5 Mar2019.indd 1 19.03.19 10:24 A Se a mulher desenvolver esta condição clínica enquanto estiver usando o método pode continuar usando-o enquanto durar o tratamento. B Se a mulher apresentar elevada probabilidade de exposição a gonorreia ou clamídia = 3 . C Se houver doença inflamatória pélvica (DIP) prévia, todos os métodos = 1, inclusive o DIU. D Se for < 3 semanas, não estiver amamentando e não houver outros fatores de risco de TEV = 3. E Se não estiver amamentando = 1. F Se for de 3 a < 6 semanas, não estiver amamentando e não houver outros fatores de risco de TEV = 2, se houver outros fatores de risco de TEV = 3. R Se < 15 cigarros por dia, AICs = 2. Se ≥ 15 cigarros por dia, AOC/AC/AVC = 4. S A aura apresenta sintomas neurológicos focais, como luzes cintilantes. Enxaqueca sem aura e < 35 anos, AOC/AC/AVC =2, PSP = 1. Enxaqueca sem aura e ≥ 35 anos, AOC/AC/AVC =3, PSP = 1. T Barbitúricos, carbamazepina, oxcarbazepina, fenitoína, primidona, topiramato ou lamotrigina. U Uso de barbitúricos, carbamazepina, oxcarbazepina, fenitoína, primidona ou topiramato, AIC = 2. V Uso de lamotrigina = 1. W AMPD = 1 NET-EN = 2. X AICs = 2. Y Em TARV com EFZ, NVP, ATVr, LPVr, RTV: AOC/AC/AVC, AIC, AOP, Implantes = 2;AMPD = 1. Para todos os INTR, ETR, RVP, RAL, cada método = 1. Consulte os nomes completos dos medicamentos na contracapa. Z Para fase clínica 3 ou 4 da OMS (mulheres com HIV que tenham doença grave ou avançada), DIU = 3. “Combinado” refere-se à combinação de etinilestradiol e um progestógeno. AIC: Anticoncepcionais injetáveis combinados; AMPD (IM, SC): acetato de medroxiprogesterona de depósito, intramuscular ou subcutâneo; AOC: Anticoncepcionais orais combinados; PSPs: Pílulas só de progestógeno; AVC Anel vaginal combinado; DIU T-Cu: Dispositivo intrauterino com cobre; DIU-LNG: Dispositivo intrauterino liberador de levonorgestrel; NET-EN: enantato de noretisterona; ETG: etonogestrel; LNG: levonorgestrel; AC: Adesivo anticoncepcional combinado G Se for ≥ 6 semanas e não estiver amamentando = 1. H Se a distorção da cavidade uterina não permitir inserir o DIU = 4. I Refere-se a adenoma hepatocelular (benigno) ou a carcinoma hepatocelular / hepatocarcinoma (maligno). J Se houver adenoma, AIC= 3, se houver carcinoma hepatocelular / hepatocarcinoma, AIC = 3/4. K AIC = 3 L Se estiver recebendo terapia anticoagulante = 2. M Se a mulher desenvolver esta condição clínica enquanto estiver usando o método, considere mudar para um método não hormonal. N Fatores de risco: idade avançada, tabagismo, diabetes, hipertensão, obesidade e dislipidemias conhecidas. O Caso a pressão arterial não possa ser avaliada e não exista histórico de hipertensão, todos os métodos podem ser usados. Pode estar elevada a pressão arterial sistólica ou diastólica. P Se for obesa e < 18 anos, AMPD / NET-EN = 2. Q Para dependentes de insulina e não dependentes de insulina. Para diabetes complicadas ou diabetes > 20 anos de duração, AOC/AC/AVC, AIC = 3 ou 4, AMPD / NET-EN = 3. Condições que são de categoria 1 e 2 para todos os métodos (o método pode ser usado) Distúrbios do aparelho reprodutor: doença mamária benigna ou massa não diagnosticada • tumores benignos do ovário, inclusive cistos • dismenorreia • endometriose • história de diabetes gestacional• história de pressão arterial alta durante a gravidez • história de cirurgia pélvica, inclusive cesariana • sangramento menstrual intenso ou prolongado com padrão irregular (causa conhecida) • antecedente de gravidez ectópica • doença inflamatória pélvica anterior • pós-aborto (sem sepse) • pós-parto ≥ 6 meses Condições clínicas: depressão • epilepsia • HIV assintomático ou doença clinicamente leve (fase clínica 1 ou 2 da OMS) • anemia por deficiência de ferro • anemia falciforme e talassemia • malária • cirrose leve • esquistossomose • trombose venosa superficial, incluindo varizes • distúrbios da tiroide • tuberculose (não pélvica) • doença cardíaca valvular não complicada • hepatite viral (portadora ou crônica) Outros: adolescentes • histórico familiar de câncer de mama • histórico familiar de tromboembolismo venoso (TEV) • alto risco de contrair HIV • cirurgia sem imobilização prolongada • tratamento com antibióticos (exceto rifampicina/rifabutina) Salvo raras exceções, todas as mulheres podem usar em forma segura a contracepção de emergência, os métodos de barreira e os métodos comportamentais, que incluem a amenorreia lactacional; para ver a lista completa de recomendações, consulte o documento inteiro. Contraceptive wheel FRONT and BACK - 5 Mar2019.indd 2 19.03.19 10:24

قرص منظمة الصحة العالمية لمعايير الأهلية الطبية لاستعمال موانع الحمل، 5102 5102 etadpu - esu evitpecartnoc rof leehw airetirc ytilibigile lacidem OHW 2-529456-4-29-879 NBSI © منظمة الصحة العالمية 9102 بعض الحقوق محفوظة. هذا المصنف متاح بمقتضى ترخيص المشاع الإبداعي “نسب المصنف – غير تجاري – المشاركة بالمثل 0.3 لفائدة المنظمات الحكومية الدولية” .)/ogi/0.3/as-cn-yb/sesnecil/gro.snommocevitaerc//:sptth ;OGI 0.3 AS-CN-YB CC( وبمقتضى هذا الترخيص يجوز أن تنسخوا المصنف وتعيدوا توزيعه وتحوروه للأغراض غير التجارية، وذلك شريطة أن يتم اقتباس المصنف على النحو الملائم كما هو مبين أدناه. ولا ينبغي في أي استخدام لهذا المصنف الإيحاء بأن المنظمة (OHW) تعتمد أي منظمة أو منتجات أو خدمات محددة. ولا ُيسمح باستخدام شعار المنظمة (OHW). وإذا قمتم بتعديل المصنف فيجب عندئٍذ أن تحصلوا على ترخيص لمصنفكم بمقتضى نفس ترخيص المشاع الإبداعي ((ecnecil snommoC evitaerC أو ترخيص يعادله. وإذا قمتم بترجمة المصنف فينبغي أن تدرجوا بيان إخلاء المسؤولية التالي مع الاقتباس المقترح: «هذه الترجمة ليست من إعداد منظمة الصحة العالمية (المنظمة (OHW)). والمنظمة (OHW) غير مسؤولة عن محتوى هذه الترجمة أو دقتها. ويجب أن يكون إصدار الأصل الإنكليزي هو الإصدار الملزم وذو الحجية.” ويجب أن تتم أية وساطة فيما يتعلق بالمنازعات التي تنشأ في إطار هذا الترخيص وفقًا لقواعد الوساطة للمنظمة العالمية للملكية الفكرية(selur/noitaidem/ne/cma/tni.opiw.www//:ptth/). الاقتباس المقترح. قرص منظمة الصحة العالمية لمعايير الأهلية الطبية لاستعمال موانع الحمل، 5102 ]etadpu 5102 - esu evitpecartnoc rof leehw airetirc ytilibigile lacidem OHW[ جنيف: منظمة الصحة العالمية: 9102. الترخيص OGI 0.3 AS-CN-YB CC. بيانات الفهرسة أثناء النشر. بيانات الفهرسة أثناء النشر متاحة في الرابط siri/tni.ohw.sppa//:ptth/. المبيعات والحقوق والترخيص. لشراء مطبوعات المنظمة (OHW) انظر الرابط sredrokoob/tni.ohw.sppa//:ptth. ولتقديم طلبات الاستخدام التجاري والاستفسارات الخاصة بالحقوق والترخيص انظر الرابط gnisnecil/tuoba/tni.ohw.www//:ptth. مواد الطرف الثالث. إذا كنتم ترغبون في إعادة استخدام مواد واردة في هذا المصنف ومنسوبة إلى طرف ثالث، مثل الجداول أو الأشكال أو الصور فإنكم تتحملون مسؤولية تحديد ما إذا كان يلزم الحصول على إذن لإعادة الاستخدام هذه أم لا، وعن الحصول على الإذن من صاحب حقوق المؤلف. ويتحمل المستخدم وحده أية مخاطر لحدوث مطالبات نتيجة انتهاك أي عنصر يملكه طرف ثالث في المصنف. بيانات عامة لإخلاء المسؤولية. التسميات المستعملة في هذا المطبوع، وطريقة عرض المواد الواردة فيه، لا تعبر ضمنًا عن أي رأي كان من جانب المنظمة (OHW) بشأن الوضع القانوني لأي بلد أو أرض أو مدينة أو منطقة أو لسلطات أي منها أو بشأن تحديد حدودها أو تخومها. وتشكل الخطوط المنقوطة على الخرائط خطوطًا حدودية تقريبية قد لا يوجد بعد اتفاق كامل بشأنها. كما أن ذكر شركات محددة أو منتجات جهات صانعة معينة لا يعني أن هذه الشركات والمنتجات معتمدة أو موصى بها من جانب المنظمة (OHW)، تفضيًلا لها على سواها مما يماثلها في الطابع ولم يرد ذكره. وفيما عدا الخطأ والسهو، تميز أسماء المنتجات المسجلة الملكية بالأحرف الاستهلالية (في النص الإنكليزي). وقد اتخذت المنظمة (OHW) كل الاحتياطات المعقولة للتحقق من المعلومات الواردة في هذا المطبوع. ومع ذلك فإن المواد المنشورة ُتوزع دون أي ضمان من أي نوع، سواء أكان بشكل صريح أم بشكل ضمني. والقارئ هو المسؤول عن تفسير واستعمال المواد. والمنظمة (OHW) ليست مسؤولة بأي حال عن الأضرار التي قد تترتب على استعمالها. gruobmexuL ni detnirP كيفية استخدام هذا القرص يطابق القرص وسائل منع الحمل، المبّينة على القرص الداخلي، ويظهر الحالات الطبية المبّينة حول الحافة الخارجية. وتوضح الأرقام التي تظهر في الفتحة التي ُيمكن الرؤية من خلالها ما إذا كان بوسع المرأة التي لديها هذه الحالة البدء في استعمال وسيلة منع الحمل أم لا. بناًء على تقدير الفئة بناًء على تقدير سريري سريري محدود نعم (استخدم الوسيلة) 1 استخدم الوسيلة في أي ظرف 2 استخدم الوسيلة بصفة عامة لا (الوسيلة لا ُتستخدم) لا يوصى عادًة استخام الوسيلة إّلا إذا كانت سائر الوسائل الأنسب غير متوافرة أو غير مقبولة 3 4 الوسيلة لا ُتستخدم الفئتان 1 و 4 تنطويان على توصيات معرَّ فة بوضوح. بالنسبة للفئتين 2 أو 3، ثمة حاجة إلى مزيد من التقدير السريري، كما أن الأمر قد يقتضي متابعة دقيقة. وإذا كان التقدير السريري محدودًا، فإن الفئتين 1 و 2 على السواء تعنيان أن بالإمكان استخدام الوسيلة، وأما الفئتان 3 و 4 فتعنيان أنه لا ينبغي استخدام الوسيلة. وهناك بعض الحالات التي لا تنطبق عليها قيود: فهناك حالات طبية كثيرة ُيمكن استخدام جميع الوسائل فيها (وهذا يعني أن جميع الوسائل تناظر الفئة 1 أو 2). وبعض هذه الحالات مذكورة في الجانب الخلفي للقرص. وباستثناء حالات قليلة، ُيمكن لجميع النساء أن يستخدمن بأمان وسائل منع الحمل الإسعافية، ووسائل منع الحمل الحائلة والسلوكية، بما في ذلك وسيلة الَضَهى الإرضاعي؛ وللحصول على القائمة الكاملة للتوصيات، ُيرجى الرجوع إلى الوثيقة الكاملة. ولا تتسنى الحماية من الأمراض المنقولة جنسيًا/ فيروس العوز المناعي البشري إلاَّ بالاستخدام الصحيح والمستمر للعوازل، الذكرية أو الأنثوية. ويوصى باستعمال عازل في حالة احتمال التعّرض للإصابة بأمراض منقولة جنسيًا/ فيروس العوز المناعي البشري. leehw airetirc ytilibigile lacideM 5102 ,esu evitpecartnoc rof قرص منظمة الصحة العالمية لمعايير الأهلية الطبية لاستعمال موانع الحمل، 5102 OHW 2 4 3 3 /2 1 1 1 4 2 2 11 4413 3 /2 2 4 3 3/2 1 2 1 1 4 2 2 1 31 442 3/2 1 1 -1 2 2 2 2 1 3 1 1 1 2 1122 1 11 1 -1 2 -1 2 -1 2 2 1 3 2 1 1 3 1133 1 11 1 -1 2 3 3 1 1 2 1 1 1 2 1122 1 11 1 -1 2 3 3 2 1 2 1 1 3 4 1144 1 1 1 2 2 3 2 د 4 ه 2 529456 4 29 879 NBSI شكر وتقدير قامت إدارة الصحة الإنجابية وبحوثها بمنظمة الصحة العالمية بإعداد «معايير الأهلية الطبية لاستخدام موانع الحمل» وهذه النسخة من «قرص معايير الأهلية الطبية». ويرتكز هذا القرص على دواليب أخرى مشابهة خاصة بالأهلية الطبية ُأعدت بصورة مستقلة في كل من غانا والأردن. ونود على وجه الخصوص توجيه الشكر إلى قسم أمراض النساء والتوليد بكلية الطب، جامعة غانا؛ والشراكة في مجال الاتصالات بشأن صحة الأسرة في الأردن؛ وبرامج مركز الاتصالات في كلية جونز هوبكنز بلومبرغ للصحة العمومية على عملها الابتكاري. وكانت الدكتورة آنا ألتسهولر مسؤولة عن نسخة 5102 هذه، بالتعاون مع الدكتورة إرين بري- بيبي والدكتورة كاثرين كورتيس والدكتورة مونيكا دراغومان والدكتورة ماري لين غافيلد والدكتورة تارا جتلاوي والسيدة هيلي رايلي. تمت مراجعة النسخة العربية من هذا المنشور من قبل المكتب الإقليمي لشرق المتوسط لمنظمة الصحة العالمية طلب النسخ والمزيد من المعلومات ترد معلومات مفّصلة عن معاييير الأهلية الطبية، بما في ذلك إرشادات بشأن وسائل أخرى لمنع الحمل، في "معايير الأهلية الطبية لاستخدام موانع الحمل"، الطبعة الخامسة (5102). وهي متاحة في الموقع ne/htlaehevitcudorper/tni.ohw.www//:ptth. وُيمكن طلب كميات كبيرة (02 قرصًا/ عبّوة) لبرامج التوريد أو طلبات منفردة من: noitazinagrO htlaeH dlroW ,sserP OHW, 1121 aveneG 72,dnalreztiwS بريد إلكتروني: tni.ohw@sredrokoob. الطلب عن طريق الإنترنت: sredrokoob/tni.ohw.sppa//:ptth. حبوب منع الحمل الإسعافية موانع الحمل المركبة المعطاة بالفم أسيتات الليفونورجيستريل الأوليبريستال الحالة الحمل لا ينطبق لا ينطبق لا ينطبق الرضاعة الطبيعيةأ 1 1 2 حمل ُمْنَتَبذ سابق 1 1 1 السمنة ب (منسب كتلة الجسم 1 1 1 ≥ 03 كغ/م2) تاريخ مرضي من الإصابة بأمراض القلب 2 2 2 والأوعية الوخيمة (مرض القلب الإقفاري ونوبات الأوعية الدماغية وسائر الاعتلالات الاْنِصماِميَّة اُلخثاِريَّة) الصداع النصفي 2 2 2 مرض الكبد الوخيم (بما في ذلك اليرقان) 2 2 2 محفزات ج الإنزيم 4A3PYC (على سبيل المثال، 1 1 1 الريفامبيسين، الفينيتوين، الفينوبربيتال، الكاربامازيبين،الإيفافيرنز، الفوسفينيتوين، النيفيرابين، الأوكسكربازيبين، البريميدون، الريفابوتين، شجرة التيس/mucirepyh mutarofrep) الاستخدام المتكرر لحبوب منع الحمل 1 1 1 الإسعافيةد الاغتصاب 1 1 1 أ يوصى بوقف بالرضاعة الطبيعية لمّدة أسبوع بعد تناول أسيتات الأوليبريستال بالنظر إلى إفراز هذه المادة في لبن الثدي. وينبغي خلال هذه المّدة استخراج لبن الثدي والتخلص منه. ب قد تكون حبوب منع الحمل الإسعافية أقل فّعالية في صفوف النساء اللائي يبلغ مشعر كتلة الجسم لديهن 03 كغ/م 2 أو أكثر عنها في صفوف النساء اللائي يقل مشعر كتلة الجسم لديهن عن 52 كغ/م2. ورغم ذلك، ليس هناك ما يثير المخاوف من زاوية السلامة. ج قد تقلل المحفزات القوية للإنزيم 4A3PYC من فّعالية حبوب منع الحمل الإسعافية. د يدل استخدام المرأة المتكرر لحبوب منع الحمل الإسعافية على أنها تحتاج إلى مزيد من المشورة بشأن خيارات منع الحمل الأخرى. فالاستخدام المتكرر لحبوب منع الحمل الإسعافية قد يكون ضارًا للنساء التي تصنَّف حالاتهن كحالات من الفئات 2 أو 3 أو 4 بالنسبة لموانع الحمل المحتوية على الهرمونات. اللولب الرحمي النحاسي لمنع الحمل الإسعافي هذه الوسيلة فّعالة جدًا في منع الحمل. وُيمكن استخدامها في غضون 5 أيام من الجماع الذي يجري دون وقاية كوسيلة اسعافية لمنع الحمل. بيد أنه في الحالات التي ُيمكن فيها تقدير وقت الإباضة، ُيمكن غرس اللولب النحاسي بعد الجماع بأكثر من 5 أيام، عند الضرورة، ما دام الغرز لا يحدث بعد الإباضة بأكثر من 5 أيام. وتنطبق معايير الأهلية للاستخدام العام للولب الرحمي النحاسي أيضًا على استخدامه كوسيلة إسعافية لمنع الحمل. اللولب الرحمي النحاسي الحالة الحمل 4 الاغتصاب (أ) مخاطر مرتفعة للإصابة 3 بالأمراض المنقولة جنسيًا ً (ب) مخاطر منخفضة للإصابة 1 بالأمراض المنقولة جنسيًا معلومات عن هذا القرص يشتمل هذا القرص على معايير الأهلية الطبية لبدء استخدام وسائل منع الحمل، وهو يستند إلى الطبعة الخامسة (5102) من «معايير الأهلية الطبية لاستخدام موانع الحمل»، إحدى وثائق منظمة الصحة العالمية الإرشادية المسَندة بالبّينات. وهو يوضح لمقدمي خدمات تنظيم الأسرة ما إذا كان بوسع سيدة لديها حالة طبية أو سمات طبية ذات صلة استخدام وسائل منع الحمل بشكل آمن وفّعال. ويتضمن القرص توصيات بشأن بدء استخدام تسعة أنواع شائعة من وسائل منع الحمل: 1. الحبوب المركبة، موانع الحمل المركبة المعطاة بالفم (موانع الحمل المركبة المعطاة بالفم المنخفضة الجرعة، مع ≤ 53 مكر وغرام من إستراديول الإيثينيل) 2. اللصاقات التي تحوي موانع حمل هرمونية مركبة 3. حلقات موانع الحمل المركبة المهبلية 4. موانع اَلحْمِل المركبة اُلمْعطاة باَلحْقن 5. حبوب تحوي البروجيستوجين فقط 6. الحقن التي تحوي البروجيستوجين فقط ، أسيتات المدروكسيبروجستيرون المَْدَخِري (في العضل أو تحت الجلد) / إينانثات النوريثيستيرون في العضل 7. غرسات البروجستوجين فقط، الليفونورجستريل / الإيتونوجستريل 8. لوالب الليفونورجستريل الرحمية 9. اللوالب الرحمية النحاسية الأدوية المضادة للفيروسات القهقرية واختصاراتها في هذا القرص ُمَثبِّطات نكليوزيدّية لإنزيِم اُلمْنَتِسَخِة ا لَعْكِسيَّ ِة CBA أباكافير FDT تينوفوفير TZA زيدوفودين CT3 لاميفودين IDD ديدانوزين CTF إمتريسيتابين T4D ستافودين ُمَثبِّطات لا نكليوزيدّية لإنزيِم اُلمْنَتِسَخِة ا لَعْكِسيَّ ِة VFE إيفافيرنز RTE إترافيرين PVN نيفيرابين VPR ريلبيفيرين ُمَثبِّطات إِْنزيِم البروتياز r/VTA أتازانافير معزَّ ز بالريتونافير r/VPL لوبينافير معزَّ ز بالريتونافير r/VRD دارونافير معزَّ ز بالريتونافير VTR ريتونافير مثبطات الإنزيم المدمج LAR رالتيغرافير 2 4 3 /2 3 1 1 1 111111 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 4 1 1 2 2 4 1 1 3 1 4 4 3 /2 2 4 3 3/2 1 1 2 11 121 2 1 2 2 2 2 3 2 1 3 4 4 2 1 2 2 4 1 1 3 2 4 4 3/2 1 1 2-1 2 2 2 1 1211 2 1 2 2 2 2 3 2 1 3 4 2 2 1 1 1 1 3 2 2 2 1 1 1 1 1 1 2-1 2-1 2-1 2 1 1211 3 2 3 3 3 3 2 1 3 4 2 2 1 1 2 3 1 3 3 3 1 1 1 1 1 1 2-1 3 3 2 1 1211 2 1 2 2 2 2 3 2 1 3 4 1 1 1 1 1 2 1 2 2 2 1 1 1 1 1 1 2-1 3 3 4 1 2223 4 3 4/3 4 4 4 4 4 /3 4 4 4 2 2 1 1 1 2 3 4 4 4 1 1 1 1 2 أ ض أ ض أ أ أ أ حأ أأ ح ك أأ أ أ ب ب د ود و ز ه م م ف ف ص م م ع م م ل ل ل ل ي م م م ق ق ش ت ت ث ت ث خ ذ ذ ذ ذ ض المنقولة جنسيًا الأمرا الإيدز س فيرو الأدوية الصداع السمنة السكري فالتدخين الدم ضغط فرط عية لأو ب وا لقل ض ا مرا أ دي وري ي ال اِر لخث مام ا ِص لاْن ا كبد ن ال طا سر دي ان الث سرط حم ق الر عن سرطان الرحم في عنق سرطان ا قبل ال م لرحم با رم الليفي الو الخروس المراهقات النزف المهبلي بعد الولادة والرضاعة الطبيعية الإنتان الالتهابي ج ضي الداء الحو المنقولة جنسيًا ض بالأمرا صابة ّض للإ التعر زيادة خطر ب المهبِل والِتها ى جنسيًا الأخر ض المنقولة الأمرا حية ت قي ضائعا لاميديا أو الك لان / داء السي صحة العالمية ال 4 طبقا ًلمنظمة المرحلتان 3 أو الَقْهَقرِّية ت الفيروسا ت ضادَّا المُعاَلَة بُم الريفامبيسين/ الريفابوتين اِْختِلاج معيّنة ر ُمضادّات مع أَ ورَة ق صداع نصفي بالشَّ قيَقة غير متعلق العمر > 53 العمر < 53 > 03 كغ/ م 2 السم مشعر كتلة 001 1 / > >06 9-99 1/0 -95 041 على نضبط أو م اسب نحو من عددة ن مت طر مل خ عوا بي لقل وية ا لتر ا ص نق غية دما كتَة َس ى كبر احة جر عن منع مع ّدة كة لم لحر ا ولة مط حاد خ اري ت عق صا أو ال لحاد ا سي : يرو الف كبد ب ال تها ال ط دي كب رم ال الو حاليا ً لاج ل الع قب غير مفسر َّ وحتى سن < 81 منذ بَْدء أول طمث 6 أسابيع إلى < 6 أشهر 4 أسابيع إلى < 6 أسابيع < 4 أسابيع 84 ساعة إلى < 84 ساعة ض الإجها سي ّوبعد ِنفا حاليًا إذا ظهرت الحالة أثناء استخدام الوسيلة، أ. ُيمكن مواصلة استخدامها خلال العلاج. السيلان أو اُلمَتَدثِّرات [الكلاميديا] = 3.إذا كان هناك احتمال كبير للتعّرض لداء ب. ج .ـ في حالة حدوث إصابة ماضية بالمرض اَلحوِضي الالتِهابي، جميع الوسائل = 1، بما في ذلك اللوالب الرحمية. د. لو < 3أسابيع، دون إرضاع من الثدي ودون وجود عوامل خطر أخرى للإصابة بالاْنِصمام اُلخثاِري الوريدي = 3. لو دون إرضاع من الثدي = 1.ه .ـ و. لو 3 إلى < 6 أسابيع، ودون إرضاع من الثدي ودون وجود عوامل خطر أخرى للإصابة بالاْنِصمام اُلخثاِري الوريدي = 2، وفي وجود عوامل خطر أخرى للإصابة بالاْنِصمام اُلخثاِري الوريدي = 3. = 1.لو ≥ 6 أسابيع ودون إرضاع من الثدي ز. = 4.لو كان جوف الرحم المشّوه يمنع الغرس ح. ط. يشير إلى الَوَرم الُغدِّ ي ذي اَلخلايا الَكبِِديَّة (الحميد) أو الَسرَ طاَنة/ الَوَرم الَكبِِدي (اَلخبيث). ي. في حالة الورم الُغدِّ ي موانع اَلحْمِل المركبة اُلمْعطاة باَلحْقن = 3، في حالة الَسرَ طاَنة/ الَوَرم الَكبِِدي موانع اَلحْمِل المركبة اُلمْعطاة باَلحْقن = 3/4. موانع اَلحْمِل المركبة اُلمْعطاة باَلحْقن = 3.ك. في حالة استخدام العلاج المضاد للتخثر = 2.ل. لو ظهرت الحالة خلال استخدام هذه الوسيلة، انظر في التحّول إلى وسيلة غير هرمونية.م. عوامل الخطر: كبر السن، التدخين، السكري، فرط ضغط الدم، الِسمنة، ُشُذْوذ اْستِْقَلاب ن. الشَّ ْحِميَّات. عند عدم القدرة على قياس ضغط الدم وعدم وجود تاريخ معروف من فرط ضغط الدم، ُيمكن س. استخدام جميع الوسائل. وُيمكن لأي من ضغط الدم الانبساطي أو الانقباضي أن يكون مرتفعا. لو العمر < 81 سنة مع ِسمنة، أسيتات المدروكسيبروجستيرون المَْدَخِري/ إينانثات النوريثيستيرون = 2. ع. أو لو المّدة > 02 عامًا، موانع الحمل المركبة المعطاة بالفم واللصاقات والحلقات المهبلية = 3.السكري المعتمد على اَلأْنسولين وغير اُلمْعَتِمد على اَلأْنسولين. وفي بحال وجود مضاعفات ف. الحمل المركبة ( الفموية والحلقات المهبلية) =4.إذا < 51 سيجارة/ يوم، حقن موانع اَلحْمِل المركبة = 2. وإذا ≥ 51 سيجارة باليوم، موانع ص. ق. اَلأوَرة هي من الأعراض العصبية البؤرية، مثل الوميض الضوئي. في حال عدم وجود أورة والعمر < 53 موانع الحمل المركبة ( فموية ، حلقات مهبلية، حقن ) = 2، حبوب تحوي البروجيستوجين فقط =1. في حال عدم جود أورة والعمر ≥ 53 موانع الحمل المركبة ( فموية ، حلقات مهبلية، حقن ) = 3، حبوب تحوي البروجيستوجين فقط = 1. الباربيتورات والكربامازيبين والأوكسكربازيبين والفينيتوين والبريميدون والتوبيرامات واللاموتريجين.ر. التوبيرامات، حقن موانع اَلحْمل المركبة = 2. بحال استعمال الباربيتورات أو الكربامازيبين أو الأوكسكربازيبين أو الفينيتوين أو البريميدون أو ش. بحال استعمال اللاموتريجين = 1.ت. أسيتات المدروكسيبروجستيرون المَْدَخِري = 1، إينانثات النوريثيستيرون = 2.ث. حقن موانع اَلحْمل المركبة = 2.خ. ذ. بحال ُمعاَلَ ة بُمضادَّ اِت الفيروسات الَقْهَقِرّية بأحد الأدوية التالية : موانع الحمل المركبة (فموية ، حلقات مهبلية، حقن ) ، حبوب تحوي البروجيستوجين فقط، غرسات النوريثيستيرون = 2. أسيتات المدروكسيبروجستيرون المَْدَخِري = 1. وبالنسبة لميع مثبطات ُمْنَتِسَخة النكليوزيد الَعْكِسيَّة والإيترافيرين والريلبيفيرين والرالتيغرافير كل وسيلة = 1. انظر الغلاف الخارجي لمعرفة الأسماء الكاملة للأدوية. اذا الإيدز بمرحلة سريرية متقدمة (3 أو 4 ) طبقًا لمنظمة الصحة العالمية اللولب = 3.ض. الحالات المصنفة في الفئتين 1 و2 لجميع الوسائل ( ُيمكن استخدام الوسيلة ) بالحالات النسائية والولادية: أمراض الثدي الحميدة أو وجود كتلة غير مشخصة ■ أورام المبيض الحميدة، بما في ذلك الكيَسات ■ ُعسر الطَّ مث ■ الإنتِباذ البَِطاِن الَرِحمِي ■ تاريخ سكري حملي ■ تاريخ من ارتفاع ضغط الدم خلال الحمل ■ تاريخ من جراحة الحوض، بما في ذلك الولادة بالراحة القيصرية ■ النزف الحيضي غير المنتظم أو الغزير أو المطّول (المفسرَّ ) ■ الحمل اُلمنَتَبذ السابق ■ سوابق داء حوضي التهابي ■ بعد الإجهاض (دون إنتان) ■ بعد الولادة ≥ 6 أشهر الحالات الطبية: الاكتئاب ■ الصرع ■ الإيدز بدون أعراض أو بمرحلة سريرية خفيفة (درجة 1 أو 2 حسب منظمة الصحة العالمية) ■ فقر الدم بعوز الحديد وداء الخلية المنجلية والتلاسيميا ■ الملاريا ■ التشمُّ ع الخفيف (الَتَليُّف) ■ َداء البِْلهارِسيَّ ا ■ الأمراض الوريدية السطحية، بما فيها الدوالي ■ أمراض الدرق ■ السل غير الحوضي ■ الآفات القلبية الدسامية غير المختلطة ■ التِهاب الَكبِد الفيروسي (حامل أو مزمن) حالات أخرى: المراهقون ■ قصة عائلية عن سرطان الثدي ■ قصة عائلية عن خثار وريدي صمي ■ خطورة عالية للإصابة بالإيدز ■ الراحة دون امتناع عن الحركة لفترة طويلة ■ تناول الصادات الحيوية (باستثناء الريفامبيسين/ الريفابوتين) وباستثناء حالات قليلة، ُيمكن لميع النساء أن يستخدمن مانعات الحمل الإسعافية ، ووسائل منع الحمل المعيقة والسلوكية، بما في ذلك وسيلة الإرضاع المطلق؛ للحصول على القائمة الكاملة بالتوصيات، ُيرجى مراجعة الوثيقة الكاملة. "مرّكبة" تعني مركبة من إستراديول الإيثينيل والبروجستوجين. ة سي حا ة الن رحمي والب ال ب الرحمية النحاسية الل اللوال تريل جس نور ليفو لوالب ال اللولب الهرموني تريل جس ونو / إيت ستريل نورج الغرسات ليفو ون تير يس ريث لنو ت ا انثا / إين لجلد) تحت ا ضل أو (في الع ِري ْدَخ ن اَلم يرو جست برو كسي لمدرو حقن تحوي البروجيستوجين فقط أسيتات ا قط جين ف ستو وجي وي البر حبوب تح حبوب تحوي البروجيستوجين فقط ن) حق ية ، هبل ت م لقا ت، ح اقا ص ية ، ل مو وب ف ( حب ركبة ونية الم مل الهرم موانع الحمل الهرمونية المركبة ( حبوب فموية ، لصاقات، حلقات مهبلية ، حقن) موانع الح لا تحمي هذه الوسائل من الأمراض المنقولة جنسيًا ومن فيروس الايدز. وفي حال وجود خطر التعّرض للإصابة بأمراض منقولة جنسيًا أو للإيدز، يوصى بالاستخدام الصحيح والمستمر للواقي الذكري أو الأنثوي، للتقليل بشدة من احتمال الإصابة. قرص منظمة الصحة العالمية لمعايير الأهلية الطبية لاستعمال موانع الحمل، 5102 لا يوصى باستخدام الوسيلة تحت أي ظرف لا يوصى بالاستخدام إّلا إذا كانت الوسائل الأخرى غير متوفرة أو غير مقبولة يمكن استخدم الوسيلة ( الفوائد تفوق المخاطر) 1 يمكن استخدم الوسيلة دون أي تحفظ 42 3

Çarkın Kullanımı Çark, iç diskte gösterilen gebeliği önleyici yöntemleri, dış çeperde gösterilen spesik tıbbi durum ve karakteristiklerle eşleştirmektedir. Çentikte görülen sayılar, bu tıbbi duruma ya da karakteristiğe sahip olduğu bilinen bir kadının gebeliği önleyici yöntem kullanmaya başlayıp başlayamayacağını ifade etmektedir. Her durumda bu yöntem kullanılabilir. HAYIR (yöntemi kullanmayın) KATEGORİ TIBBI DEĞERLENDİRME SINIRLI TIBBİDEĞERLENDİRME 1 2 3 4 EVET (yöntemi kullanın) Bu yöntem genellikle kullanılabilir. Genellikle bu yöntemin kullanılması önerilmemekle beraber, daha uygun bir yöntemin mevcut veya kabul edile- bilir olmadığı durumda kullanılabilir. Bu yöntem kesinlikle kullanılmamalıdır Kategori 1 ve 4 açıkça tanımlanmış önerilerdir.. Kategori 2 ya da 3 için daha fazla tıbbi değerlendirmeye ihtiyaç duyulur ve titiz bir takip gerekebilir. Eğer tıbbi değerlendirme sınırlıysa kategori 1 ve 2, yöntemin kullanılabileceği, kategori 3 ve 4 ise yöntemin kullanılmaması gerektiği anlamına gelmektedir. Bazı durumlar açısından herhangi bir kısıtlama yoktur: TÜM yöntemlerin kullanılabileceği çok sayıda tıbbi durum mevcuttur (yani tüm yöntemler kategori 1 ya da kategori 2 kapsamındadır). Bu durumlardan bazıları çarkın arka kısmında listelenmektedir. Birkaç istisna dışında, tüm kadınlar, acil kontrasepsiyonu, bariyer ve laktasyonel amenore (emzirme) yöntemi de dâhil, doğal gebeliği önleyici yöntemleri güvenli şekilde kullanabilirler. Tüm tavsiye listesi için lütfen belgenin tamamını inceleyin. CYBE /HIV'e karşı korunma yalnızca erkek ya da kadın kondomlarının doğru ve devamlı kullanımıyla mümkündür. CYBE/HIV riski varsa kondom kullanımı tavsiye edilmelidir. World Health Organization (DSÖ) tarafından 2015 yılında “WHO Medical Eligibility Criteria Wheel for Contraceptive Use- 2015” başlık adı ile yayımlanmıştır. © World Health Organization, 2015 Dünya Sağlık Örgütü, Türkçe çeviri ve basım haklarını UNFPA Türkiye Ülke Osine vermiş olup, Türkçe çevirinin kalitesinden ve doğruluğundan yanlızca UNFPA Türkiye Osi sorumludur. İngilizce ve Türkçe çevirisi arasında herhangi bir farklılaşma olması durumunda, orijinal İngilizce versiyon bağlayıcı ve asıl olacaktır. Gebeliği Önleyici Yöntem Kullanımı için DSÖ Tıbbi Uygunluk Kriterleri Çarkı-2015. © UNFPA Türkiye Osi 2021 1.– Gebeliği önleyici yöntemler - yöntemler. 2. Üreme sağlığı hizmetleri - yöntemler. 3. Uygunluğun belirlenmesi - standartlar. DSÖ GEBELİĞİ ÖNLEYİCİ YÖNTEM KULLANIMI İÇİN TIBBİ UYGUNLUK KRİTERLERİ ÇARKI 2015 BU ÇARK HAKKINDA DSÖ'nün bulgulardan hareketle gelişltirdiği rehberlerden biri olan Gebeliği Önleyici Yöntem Kullanımı İçin Tıbbi Uygunluk Kriterleri'ne [5.Basım (2015)] dayanan bu çark, gebeliği önleyici yöntemlere başlamak için tıbbi uygunluk kriterlerini belirtir. Çark, üreme sağlığı hizmetleri sağlayanlara, tıbbi sorunları olan ya da belirli tıbbi duruma bağlı özellikler taşıyan kadınlara güvenli ve etkili gebeliği önleyici yöntemleri önermeleri için yol göstermektedir. Çark, yaygın kullanılan dokuz çeşit gebeliği önleyici yöntemin başlatılmasıyla ilgili tavsiyeler içerir: 1. Kombine haplar, KOK (düşük dozda kombine oral kontraseptier, etinil estradiol ≤ 35 µg içeren) 2. Kombine kontraseptif bant, P 3. Kombine kontraseptif vajinal halka, KVH 4. Kombine enjekte edilebilir kontraseptier, KEK 5. Sadece progesteren içeren haplar, POP 6. Sadece progesteron içeren enjeksiyonlar, DMPA (IM,SC)/NET-EN (depo medroksiprogesteron asetat, intramüsküler ya da subkutan) 7. Sadece progesteron içeren implantlar, LNG/ETG (levonortgestrel ya da etonogestrel) 8. Levenolgestrel içeren rahim içi araç, LNG/RİA 9. Bakırlı rahim içi araç (RİA), Cu-RİA Antiretroviral İlaçlar ve Tıbbi Uygunluk Kriterleri Çarkında Kullanılan Kısaltmalar Nükleosit revers transkriptaz inhibitörleri (NRTI'ler) Non-nükleosit revers transkriptaz inhibitörleri (NNRTI'ler) Proteaz inhibitörleri (PI'lar) ABC Abakavir TDF Tenofovir AZT Zidovudin 3TC Lamivudin DDI Didanosin FTC Emtrisitabin D4T Stavudin EFV Efavirenz ETR Etravirine NVP Nevirapine RPV Rilpivirine Proteaz inhibitörleri (PI'lar) ATV/r Ritonavir-destekli atazanavir LPV/r Ritonavir-destekli lopinavir DRV/r Ritonavir-destekli darunavir RTV Ritonavir İntegraz inhibitörleri RAL Raltegravir Acil Kontrasepsiyon için Bakırlı RİA'lar (Cu-RİA) Bu yöntem gebeliği önlemede oldukça etkilidir. Korumasız cinsel ilişkiyi takip eden beş gün içinde acil kontraseptif olarak kullanılabilir. Bununla birlikte, yumurtlama zamanı tahmin edilebiliyorsa, zorunlu durumlarda, yumurtlamanın üzerinden beş günden geçtikten sonra uygulama yapılmaması şartı ile, bakırlı RİA'lar cinsel ilişkiden beş gün geçtikten sonra da uygulanabilir, Bakırlı RİA uygulaması için geçerli olan genel uygunluk kriterleri, acil kontrasepsiyon amacı ile bakırlı RİA uygulama kriterleriyle aynıdır. KOK uygulanmaz 1 1 1 2 2 2 1 1 1 Acil Kontraseptif Haplar DURUM Gebelik Emzirme (a) Ektopik (dış) gebelik geçmişi Obezite (b) (BKI ≥ 30 kg/m2 ) Migren Ciddi karaciğer hastalığı (sarılık dahil) CYP3A4 indükleyicileri (c) (örn. rifampisin, fenitoin, fenobarbital, karbamasepin, efavirenz, fosfenitoin, neviparin, okskarbazepin, primodin, rifabutin, sarı kantaron/hypericum perforatum) Tekrarlı acil kontraseptif hap kullanımı (d) Tecavüz Ciddi kardiovasküler hastalık öyküsü (iskemik kalp hastalığı, serebrovas- küler kriz ya da diğer tromboembolik durumlar) LNG uygulanmaz 1 1 1 2 2 2 1 1 1 UPA uygulanmaz 2 1 1 2 2 2 1 1 1 (a) Anne sütüne geçmesi sebebi ile UPA alındıktan 1 hafta süre ile emzirme tavsiye edilmez. Bu dönemde süt sağılıp atılmalıdır. (b) Acil kontraseptive haplar, beden kitle endeksi< 25 kg/m2 olan kadınlara kıyasla (BKI) ≥ 30 kg/m2 olan kadınlarda daha az etkili olabilir. Bunu karşın, herhangi bir güvenlik sorunu yoktur. (c) Güçlü CYP3A4 indükleyicileri acil kontraseptif hapların etkisini azaltabilir. (d) Tekrarlı acil kontraseptive hap kullanımı, kadınların diğer gebeliği önleyici seçenekler hakkında daha fazla r danışmanlık almaları gerektiğinin göstergesidir. Sık acil kontraseptive hap kullanımı, hormon içeren gebeliği önleyici yöntemler açısından 2, 3 ve 4 şeklinde sınıandırılan durumlardaki kadınlar için zararlı olabilir. DURUM Cu- RİA Gebelik 4 Tecavüz a) Yüksek CYBE Riski 3 1b) Düşük CYBE Riski KISALTMALAR KOK= Kombine oral kontraseptier; Cu-RİA= Bakırlı rahim içi araç (RİA);; LNG = levonolgestrel; UPA = Ulipiristal asetat TEŞEKKÜRLER Gebeliği Önleyici Yöntem Kullanımı İçin Tıbbi Uygunluk Kriterleri ve Tıbbi Uygunluk Kriterleri Çarkının bu versiyonu Dünya Sağlık Örgütü'nün Üreme Sağlığı ve Araştırma Departmanı tarafından geliştirildi. Bu çark Gana ve Ürdün'de bağımsız bir şekilde geliştirilen benzer tıbbi uygunluk kriterleri çarklarına dayanmaktadır. Özellikle, Gana Üniversitesi Tıp Fakültesi Obstetri ve Jinekoloji Departmanı'na; Ürdün'de Aile Sağlığı İçin İletişim Ortaklığı'na ve John Hopkins Bloomberg Halk Sağlığı Okulu/İletişim Programları Merkezine yenilikçi çalışmaları için teşekkür ediyoruz. Elinizdeki 2015 basımının sorumluluğunu Dr. Erin Berry-Bibee, Dr. Kathryn Curtis, Dr. Monica Dragoman, Dr. Mary Lyn Gafeld, Dr. Tara Jatlaoui ve Halley Riley ile işbirliği içinde çalışan Dr. Anna Altshuler üstlendi. Düzenleme ve Tasarım: Cath Hamill TALEP ve AYRINTILI BİLGİ Tıbbi uygunluk kriterleri ile ilgili talep ve ayrıntılı bilgi, diğer gebeliği önleyici yöntemlere ilişkin rehberlik de dahil, Gebeliği Önleyici Yöntemlerin Kullanımı için Tıbbi Uygunluk Kriterleri, 5. Baskı (2015)’te yer almaktadır. Bu dokümana http://www.who.int/reproductivehealth/en/ adresinden erişebilirsiniz. Toplu siparişler (20 çark ve fazlası) veya tekil siparişler; WHO Press, World Health Organization, 1211 Geneva 27, Switzerland adresinden, e-mail yolu ile bookordersho.int adresinden, online siparişler ise http://apps.who.int/bookorders/ sayfasından yapılabilir. Genellikle bu yöntemin kullanılması öneril- memekle beraber, daha uygun bir yöntemin mevcut veya kabul edilebilir olmadığı durumda kullanılabilir. Bu yöntem kesinlikle KULLANILMAMALIDIR Bu yöntem her durumda kullanılabilir. Bu yöntem genellikle kullanılabilir. Gebeliği Önleyici Yöntem Kullanımı için DSÖ Tıbbi Uygunluk Kriterleri Çarkı, 2015 Bu yöntemler CYBE/HIV'e karșı koruma sağlamaz. CYBE/HIV riski varsa kadın ya da erkek kondomlarının doğru ve devamlı kullanımı tavsiye edilir. S4 1 2 2 4 1 R 3 U 3 X 3 Y 1 -2 1 D 4 D,F4 F4 G3 1 1 2 4 4 4 4 4 4/ 3 3 4 2 2 1 1 1 1 1 J 4 K ,A 3 -4 Q 2 1 1 1 4 4 2 3 2 E 2 1 2 3 2 3 3 2 3 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 2 2 1 2 1 2 2 2 3 A 4 A 4 3 1 1 1 H 1 H 1 2 2 2 2 1 12 2 A 4 A 4 4 4 4 4 1 3 3 3 3 1 1 1 1 1 1 2 2 2 2 1 L 3 L 3 L 3 L 3 1 2 2 2 2 1 3 M 2 M 2 2 1 M 2 M 2 M 2 3 1 2 3 2 2 1 1 2 1 1 1 2 3 2 2 1 P 1 1 1 1 1 Q 2 2 2 2 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 M ,S 2 M 2 M 2 M 2 1 V 3 M ,V 1 -2 V 2 1 1 3 2 1 1 V 1 -2 Y 1 -2 Y 1 -2 Y 1 -2 A, Z 2-3 A, Z 2-3 1 1 1 A 3 A 3 1 1 1 A 4 A 4 1 1 1 2 2 1 1 1 B 2 /3 B 2 /3 A 4 A 4 1 1 1 (N) A: Yöntem kullanılırken bu durum gelişirse, tedavi boyunca yöntem kullanılmaya devam edilebilir. B: Gonore ya da klamidyaya maruz kalma ihtimali çok yüksekse = 3. C: Geçmişte pelvik inamatuar hastalığı (PID) geçirildiyse tüm yöntemler=1, RIA'lar dahil. D: Üç haftadan azsa, emzirmiyorsa ve başka VTE risk faktörleri yoksa=3. E: Emzirmiyorsa=1. F: 3<6 hafta ise, emzirmiyorsa ve başka VTE risk faktörleri yoksa=2, başka VTE risk faktörleri mevcutsa=3. 6 ≥ hafta ise ve emzirmiyorsa=1. Uterin kavitesi yerleştirmeye engel olacak kadar bozulmuşsa= 4. Hepatosellüler adenom (benign) ya da karsinom/hepatoma (malign) kast edilmektedir. Adenom ise KEK = 3, karsinoma/hepatoma ise KEK = 3/4. KEK=3. Antikoagülan tedavisindeyken ortaya çıkarsa = 2. Bu yöntem kullanılırken bu tıbbi durum gelişirse, hormonal olmayan yöntemlere geçişi değerlendirin. Risk faktörleri: İleri yaş, tütün kullanımı, diyabet, hipertansiyon, obezite ve dislipidemi tespiti Tansiyon ölçülemiyorsa ve daha önce bilinen bir hipertansiyon geçmişi yoksa tüm yöntemler kullanılabilir. Ya sistolik ya da diyastolik kan basıncı yükselmiş olabilir. Yaş< 18 & obez ise DMPA/NET-EN=2 İnsüline bağımlı olanlar ve olmayanlar içindir. Komplike ise ya da süresi> 20 yıl ise KOK/P/KVH, KEK=3/4; DMPA/NET/-EN=3. G: H: I: . J: K: L: M: . N: O: . P: Q: Günlük sigara tüketimi 15 adetten az ise KEK=2, 15 adetten fazla ise KOK/P/KVH=4. Aura, ışık çakması gibi fokal nörolojik semptomlardır. Aura yoksa ve yaşı 35'den küçük ise KOK/P/KVH, CIC =2, POP =1. Aura yoksa & yaşı 35'den büyük ise KOK/P/KVH, KEK =3, POP =1. Barbitürat, karbamazepin, okskarbazepin, fenitoin, primidon, topiramat ve lamotrijin. Barbitürat, karbamazepin, okskarbazepin, fenitoin, primidon ya da topiramat ise KEK=2. Lamotrijin ise =1. DMPA=1, NET-EN=2 KEK'ler=2. Antiretroviral terapi EFV, NVP, ATV/r, LPV/r, DRV/r, RTV ile sürdürülüyorsa KOK/P/KVH, KEK, POP, NET-ET, İmplantlar=2; DMPA =1'dir. Tüm NRTI'ler, ETR, RPV, RAL için her yöntem=1'dir. İlaçların tam adları için kılıfa bakınız. DSÖ düzey 3 ya da 4 (ağır ya da ilerlemiş klinik HIV hastalığı) ise RİA=3. R: S: T: U: V: W:. X: Y: Z: Tüm yöntemler için kategori 1 ve 2 olan durumlar (yöntem kullanılabilir) Üreme Sağlığı Durumları: İyi huylu meme hastalığı ya da tanı konulmamış kitle ·kistler dahil iyi huylu yumurtalık tümörleri · Dismenore · Endometriozis · Gestasyonel diyabet öyküsü · Gebelikte yüksek tansiyon öyküsü · Sezaryen dahil, pelvik ameliyat öyküsü, · Düzensiz, ağır ve uzayan adet kanamaları (açıklanabilen) · Ektopik gebelik geçmişi · Pelvik inamatuar hastalığı geçmişi · Düşük sonrası (sespis yok) · Postpartum ≥ 6 ay Tıbbi Durumlar: Depresyon · Epilepsi · Asemptomatik ya da klinik olarak ılımlı HIV (DSÖ 1 ya da 2. düzeyler) · Demir eksikliği anemisi, orak-hücreli anemi ve talasemi · Sıtma · Haf siroz · Şistozomiyazis (bilharzia) · varisli damarlar dahil, yüzeysel damar bozuklukları, · Tiroid bozuklukları · Tüberküloz (pelvik olmayan) · Komplike olmayan kalp kapağı hastalığı · Viral hepatit (taşıyıcı ya da kronik) Diğer: Ergenler · Ailede meme kanseri öyküsü · Ailede venöz tromboembolizm (VTE) öyküsü · Yüksek HIV riski Uzun süreli hareketsizliğe yol açmayan ameliyatlar · Antibiyotik kullanımı (rifampisin/rifabutin hariç) Birkaç istisna dışında tüm kadınlar acil kontraseptive, bariyer ve doğal gebeliği önleyici yöntemleri kullanabilir; laktasyonel amenore yöntemi de bu kapsamdadır. Tavsiyelerin tamamı için lütfen tüm belgeyi inceleyin. "Kombine", etinilestradiol ve bir progesteron kombinasyonudur. KEK: kombine enjekte edilebilir kontraseptif KOK: kombine oral kontraseptif hap Cu/RİA: bakır rahim içi araç (RİA) KVH: kombine kontraseptif vajinal halka DMPA (IM, SC): depo medroksiprogesteron asetat, intramüsküler ya da subkutan ETG: etonogestrel LNG: levonorgestrel LNG-RİA: levonorgestrel içeren rahim içi araç NET-EN: noretisteron enantat P: kombine kontraseptif bant POP: sadece progesteron içeren hap

Informations clés

Organisation Organisation mondiale de la santé (OMS)

Type de document Publications

Date d'adoption 1 juin 2015

Source Organisation mondiale de la santé