Themelimi KK-të janë themeluar në 37 komuna. Gjatë periudhës së raportimit, 29 KK kanë mbajtur takime çdo muaj, gjashtë KK janë takuar rregullisht, por më rrallë se një herë në muaj, dhe një KK ka mbajtur takime jo të rregullta apo të atypëratyshme. KK në Fushë Kosovë nuk ka mbajtur asnjë takim, ndërsa ai në Leposaviq nuk është themeluar ende pas zgjedhjeve të jashtëzakonshme komunale. Komitetet e Komuniteteve Komitetet për Komunitete (KK) janë mekanizma komunalë të përbërë nga përfaqësues të komuniteteve që jetojnë në komunë, si dhe anëtarë të Kuvendit Komunal. Themelimi i tyre është i detyrueshëm. Kompetenca kryesore e KK-së është shqyrtimi i të gjitha politikave, praktikave dhe aktiviteteve komunale, ashtu që Kuvendit Komunal t’i rekomandojë masa për të siguruar respektimin e të drejtave dhe interesave të komuniteteve. Kjo analizë përdor të dhënat përfundimtare nga Regjistrimi i Popullsisë dhe Banesave në Kosovë 2024, si dhe vlerësimet e banorëve nga Profili i Komunave të Misionit të OSBE-së në Kosovë për komunat veriore të vitit 2018. Dokumentet kryesore • Ligji për vetëqeverisjen lokale nr. 03/L-040, 2008; • Udhëzimi administrativ nr. 05/2020 i Ministrisë së Administrimit të Pushtetit Lokal (MAPL) mbi Procedurën e themelimit, përbërjes dhe kompetencave të komiteteve të përhershme dhe komiteteve të tjera në komunë; • Udhëzimet dhe termat e referencës për komitetet e komuniteteve. 2025 janar-tetor NëKKduhettëpërfaqësohentëgjithakomunitetetqë banojnënëkomunë;megjithatë,disakomunitete vazhdojnëtëjenëtënënpërfaqësuara.Nëvitin2025, komunitetetmëtënënpërfaqësuarishinkomuniteti boshnjak(ipërfaqësuarnë13KKnga36komuna)dhe aiturk(ipërfaqësuarnë8KKnga27komuna). 0% 20% 40% 60% 80% 100% Deçan Dragash Ferizaj Fushë Kosovë Gjakovë Gjilan Gllogoc Graçanicë Hani I Elezit Istog Junik Kaçanik Kamenicë Klinë Klokot Leposaviq Lipjan Malishevë Mamuša Mitrovicë e Veriut Mitrovicë e Jugut Novobërdë Obiliq Partesh Pejë Podujevë Prishtinë Prizren Rahovec Ranillug Shtime Skenderaj Shtërpcë Suharekë Viti Vushtrri Zubin Potok Zveçan Përfaqësimi gjinor Gra Burra 27% 73% Qasja në burime financiare * Mirë Mesatar Dobët *Sipas vlerësimit nga KK-të 129 48 26 24 18 15 12 7 3 2 0 20406080100120140 Shqiptar i Kosovës Serb i Kosovës Ashkali i Kosovës Rom i Kosovës Boshnjak i Kosovës Egjiptian i Kosovës Turk i Kosovës Goran i Kosovës Malazez i Kosovës Kroat i Kosovës Përfaqësimi i komuniteteve
Performanca 2025 1 - Buxheti Rishikimi i buxhetit komunal Avokimi për përfshirje të fondeve për aktivitete që synojnë komunitetet 2 - Ligjbërja dhe politikbërja Rishikimi i akteve komunale, politikave, praktikave ose aktiviteteve të tjera Shpeshtësia e rekomandimeve në shqyrtimin e instrumenteve ligjore dhe të politikave 3 - Projektet Monitorimi dhe raportimi mbi zbatimin e projekteve të lidhura me komunitetet 4 - Raportimi Përgatitja dhe dorëzimi në kohë i raportit vjetor te Kuvendi Komunal 5 - Komunikimi dhe Konsultimet Angazhimi me komunitetet jo-shumicë në hartimin e planeve të veprimit Tregues të përzgjedhur të performancës Në vijim kemi paraqitur të dhëna që ilustrojnë KK-të që kanë ndërmarrë aktivitete kyçe dhe detyra thelbësore të përcaktuara në kuadrin ligjor dhe të politikave. Informacioni bazohet në monitorimin e rregullt të ekipeve në terren të Misionit të OSBE-së në Kosovë dhe në rishikime periodike specifike, si dhe në raportet e përgatitura nga komunat, duke mbuluar periudhën janar– tetor 2025, para zgjedhjeve komunale. Shënim: Në Leposaviq nuk është themeluar KK-ja pas zgjedhjeve të jashtëzakonshme komunale në prill 2023, prandaj dhe nuk është përfshirë në këtë vlerësim. Misioni i OSBE-së në Kosovë mbështet e përmirësimin pjesëmarrjes së komuniteteve në vendimmarrjen publike dhe në proceset e qeverisjes dhe institucione. Për të ndihmuar në këtë drejtim, Misioni i OSBE-së rregullisht monitoron performancën e mekanizmave komunalë të mbrojtjes së komuniteteve Letrat informuese kanë për qëllim tu ofrojnë institucioneve përkatëse treguesit që mund të ndihmojnë në identifikimin e mangësive dhe fushave për përmirësimin e pajtueshmërisë. Performanca e përgjithshme Vlerësimet e performancës së KK-ve bazohen në rezultatet e mbledhura të treguesve të performancës, të cilat pasqyrojnë aktivitetet kyçe dhe detyrat thelbësore të përcaktuara në kuadrin përkatës ligjor dhe të politikave. Performanca vlerësohet si “e lartë” nëse rezultati i mbledhur është mbi 66 për qind, “mesatare” nëse ndryshon mes 66 dhe 33 për qind, dhe “e ulët” nëse është nën 33 për qind. 9 28 0 10 20 30 Po Jo 8 6 23 0 10 20 30 Po, me sukses Po, por pa financim Jo 21 16 0 10 20 30 Po Jo 0 5 7 7 2 0 5 10 7 30 0 10 20 30 Po Jo 22 15 0 10 20 30 Po Jo 14 23 0 10 20 30 Po JoBuxheti Shqyrtimi i ligjeve dhe politikave Projekte Raportimi Komunikimi dhe konsultimi PERFORMANCA E GJITHMBARSHME DeçanE ulët E ulët Mesatare E lartëMesatare44% DragashMesatare E lartëMesatare E ulët Mesatare46% FerizajE ulët Mesatare E lartë E lartë E lartë72% Fushë KosovëE ulët E ulët E ulët E ulët E ulët0% GjakovëMesatare E lartëMesatare E lartë E lartë75% GjilanE ulët E ulët E ulët E lartë E ulët18% GllogocE ulët MesatareMesatareModerate E ulët38% GraçanicëE ulët E ulët E ulët E ulët E ulët3% Hani i ElezitE ulët E ulët Mesatare E lartë E lartë45% IstogMesatare E lartëMesatare E ulët Mesatare50% JunikE ulët E ulët Mesatare E ulët E ulët20% KaçanikE ulët E ulët Mesatare E lartëMesatare47% Kamenicë E ulët E ulët E lartë E lartëMesatare52% KlinëE ulët Mesatare E lartë E lartëMesatare63% KllokotE ulët E ulët E ulët E ulët Mesatare8% LipjanMesatare E ulët E ulët E lartë E lartë46% MalishevëMesatare E lartë E lartë E lartë E lartë79% MamushëMesatare E lartë E ulët E ulët E ulët23% Mitrovicë VerioreMesatareMesatareMesatare E lartë E ulët55% Mitrovicë JugoreMesatare E lartë E lartë E lartë E lartë79% Novobërdë E ulët E lartë E ulët E ulët E ulët19% ObiliqE lartë E ulët Mesatare E lartëMesatare60% ParteshE ulët E ulët MesatareMesatareMesatare41% PejëE lartë E ulët Mesatare E lartë E lartë69% PodujevëE ulët MesatareMesatare E lartëMesatare49% PrishtinëMesatare E ulët MesatareMesatareMesatare37% Prizren E lartë E lartë E lartë E lartë E lartë98% RahovecE ulët Mesatare E lartë E lartë E lartë68% Ranillug E ulët E ulët Mesatare E ulët E ulët12% ShtimeMesatare E ulët E ulët E lartë E ulët38% SkenderajE ulët E ulët MesatareMesatareMesatare38% Shtërpcë MesatareMesatare E ulët E lartë E ulët38% SuharekëE ulët Mesatare E ulët E ulët Mesatare21% Viti E ulët E ulët E ulët E ulët Mesatare8% VushtrriE ulët E ulët E ulët Mesatare E ulët18% Zubin PotokE ulët E ulët E ulët E ulët E ulët0% ZveçanE ulët Mesatare E ulët E ulët E ulët10% PERFORMANCË MESATARE 2025 25% 36% 40% 56% 44% 40%
Establishment CCs are established in 37 municipalities. During the reporting period, 29 CCs met on a monthly basis, six CCs met regularly, but less frequently than once a month, and one CC met on an irregular or ad-hoc basis. In Fushë Kosovë/Kosovo Polje the CC never met, and in Leposavić/Leposaviq the CC has not been established after extraordinary municipal elections. Communities Committees Communities Committees (CC) are municipal mechanisms composed of representatives of communities living in the municipality, along with Municipal Assembly (MA) members. Their establishment is obligatory. The CC’s core competence is to review all municipal policies, practices, and activities with a view to recommending measures to the MA to ensure that the rights and interests of communities are respected. This analysis uses final data from the 2024 Kosovo Population and Housing Census and resident estimates from the 2018 OSCE Mission in Kosovo Municipal Profiles for northern municipalities. Key Documents • Law on Local Self Government No. 03/L-040, 2008; • Ministry of Local Government Administration (MLGA) Administrative Instruction No. 05/2020 on the Procedure of Establishment, Composition and Competencies of Permanent Committees and other Committees in the Municipality; • Communities Committees Guidelines and Terms of Reference. 2025 January-October Eachcommunityresidinginamunicipalityshouldbe representedintheCC;however,somecommunities remainunderrepresented.In2025,themost underrepresentedcommunitieswereKosovoBosniaks (representedin13CCsoutof36municipalities)and KosovoTurks(representedin8CCsoutof27 municipalities). 0%20%40%60%80%100% Deçan/Dečane Dragash/Dragaš Ferizaj/Uroševac Fushë Kosovë/Kosovo Polje Gjakovë/Đakovica Gjilan/Gnjilane Gllogoc/Glogovac Gračanica/Graçanicë Hani I Elezit/Elez Han Istog/Istok Junik Kaçanik/Kačanik Kamenicë/Kamenica Klinë/Klina Klokot/Kllokot Leposavić/Leposaviq Lipjan/Lipljan Malishevë/Mališevo Mamuşa/Mamushë/Mamuša Mitrovica/Mitrovicë North Mitrovicë/Mitrovica South Novo Brdo/Novobërdë Obiliq/Obilić Parteš/Partesh Pejë/Peć Podujevë/Podujevo Prishtinë/Priština Prizren Rahovec/Orahovac Ranilug/Ranillug Shtime/Štimlje Skenderaj/Srbica Štrpce/Shtërpcë Suharekë/Suva Reka Viti/Vitina Vushtrri/Vučitrn Zubin Potok Zvečan/Zveçan Gender Representation Women Men 129 48 26 24 18 15 12 7 3 2 020406080100120140 Kosovo Albanian Kosovo Serb Kosovo Ashkali Kosovo Roma Kosovo Bosniak Kosovo Egyptian Kosovo Turk Kosovo Gorani Kosovo Montenegrin Kosovo Croat Community Representation 27% 73% Access to Financial Resources* Good Fair Poor *As assessed by CCs
Performance 2025 1 - Budget Review of municipal budget Advocacy for inclusion of funds for activities targeting communities 2 - Law and policy making Review of municipal acts, policies, practices or other activities Frequency of recommendations in review of legal and policy instruments 3 - Projects Monitor and report on the implementation of communities-related projects 4 - Reporting Prepare and timely submit annual report to the Municipal Assembly 5 - Outreach and Consultation Engage with non-majority communities in the development of action plans Selected Performance Indicators Figures illustrating CCs that undertook key activities and substantive duties outlined in the legal and policy framework are presented below. The information is based on OSCE Mission in Kosovo field teams’ regular monitoring and periodic specific reviews, as well as reports produced by the municipalities, covering the period January to October 2025 prior to municipal elections. Note: the CC was not established in Leposavić/Leposaviq after the extraordinary municipal elections in April 2023, and is therefore not included in this assessment. The OSCE Mission in Kosovo supports communities' improved participation in public decision-making and governance processes and institutions. To assist in this effort the Mission regularly monitors the performance of municipal community protection mechanisms. The information sheets aim to provide the relevant institutions with indicators that can help identify gaps and areas for improvement in compliance. Overall Performance CCs’ performance scores are based on the aggregated results of performance indicators, which reflect key activities and substantive duties outlined in the relevant legal and policy framework. Performance is rated “High” when the aggregated score is above 66 per cent, “Moderate” when it ranges between 66 and 33 per cent, and “Low” when it falls below 33 per cent. Budget Law and policy review Projects Reporting Outreach and Consultation Overall Performance 2025 Deçan/DečaneLow Low Moderate HighModerate44% Dragash/DragašModerate HighModerate Low Moderate46% Ferizaj/UroševacLow Moderate High High High72% Fushë Kosovë/Kosovo PoljeLow Low Low Low Low 0% Gjakovë/ĐakovicaModerate HighModerate High High75% Gjilan/GnjilaneLow Low Low High Low 18% Gllogoc/GlogovacLow ModerateModerateModerate Low 38% Gračanica/GraçanicëLow Low Low Low Low 3% Hani I Elezit/Elez HanLow Low Moderate High High45% Istog/IstokModerate HighModerate Low Moderate50% JunikLow Low Moderate Low Low 20% Kaçanik/KačanikLow Low Moderate HighModerate47% Kamenicë/KamenicaLow Low High HighModerate52% Klinë/KlinaLow Moderate High HighModerate63% Klokot/KllokotLow Low Low Low Moderate8% Lipjan/LipljanModerate Low Low High High46% Malishevë/MališevoModerate High High High High79% Mamuşa/Mamushë/Mamuša Moderate High Low Low Low 23% Mitrovica/Mitrovicë NorthModerateModerateModerate High Low 55% Mitrovicë/Mitrovica SouthModerate High High High High79% Novo Brdo/NovobërdëLow High Low Low Low 19% Obiliq/ObilićHigh Low Moderate HighModerate60% Parteš/ParteshLow Low ModerateModerateModerate41% Pejë/PećHigh Low Moderate High High69% Podujevë/PodujevoLow ModerateModerate HighModerate49% Prishtinë/PrištinaModerate Low ModerateModerateModerate37% Prizren High High High High High98% Rahovec/OrahovacLow Moderate High High High68% Ranilug/Ranillug Low Low Moderate Low Low 12% Shtime/ŠtimljeModerate Low Low High Low 38% Skenderaj/SrbicaLow Low ModerateModerateModerate38% Štrpce/Shtërpcë ModerateModerate Low High Low 38% Suharekë/Suva RekaLow Moderate Low Low Moderate21% Viti/Vitina Low Low Low Low Moderate8% Vushtrri/VučitrnLow Low Low Moderate Low 18% Zubin PotokLow Low Low Low Low 0% Zvečan/ZveçanLow Moderate Low Low Low 10% AVERAGE 2025 25% 36% 40% 56% 44% 40% 9 28 0 10 20 30 Yes No 8 6 23 0 10 20 30 Yes, successfully Yes, but no funding No 21 16 0 10 20 30 Yes No 0 5 7 7 2 0 5 10 7 30 0 10 20 30 40 Yes No 22 15 0 10 20 30 Yes No 14 23 0 10 20 30 Yes No
Osnivanje Odbori za zajednice uspostavljeni su u 37 opština. Tokom izveštajnog perioda, 29 odbora se sastajalo na mesečnom nivou, šest odbora se sastajalo redovno, ali ređe od jednom mesečno, dok se jedan odbor sastajao neredovno ili ad hoc. U Kosovu Polju odbor se nikada nije sastao, dok u Leposaviću odbor nije osnovan nakon vanrednih lokalnih izbora. Odbori za zajednice Odbori za zajednice (OZ) su opštinski mehanizmi u čijem sastavu su predstavnici zajednica koje žive u opštini i odbornici skupštine opštine (SO). Njihovo osnivanje je obavezno. Ključna nadležnost odbora za zajednice je da pregleda sve opštinske praktične politike, prakse i aktivnosti s ciljem da preporuči mere SO kako bi se osiguralo da se prava i interesi zajednica poštuju. Ova analiza koristi konačne podatke iz Popisa stanovništva, domaćinstava i stanova na Kosovu iz 2024. godine, kao i procene broja stanovnika iz Opštinskih profila Misije OEBS-a na Kosovu iz 2018. godine za severne opštine. Ključna dokumenta • Zakon o lokalnoj samoupravi br. 03/L-040, 2008; • Administrativno uputstvo Ministarstva lokalne uprave (MLU) br. 05/2020 o postupku uspostavljanja, sastavu i nadležnostima stalnih odbora i drugih odbora u opštini; • Smernice odbora za zajednice i opis poslova i zadataka. 2025 januar-oktobar Svakazajednicakojaživiuopštinitrebadabude zastupljenauOdboruzazajednice(OZ);međutim, nekezajedniceidaljeostajunedovoljnozastupljene.U 2025.godini,najnedovoljnijezastupljenezajednicebile sukosovskiBošnjaci(zastupljeniu13OZ-ovaod ukupno36opština)ikosovskiTurci(zastupljeniu8 OZ-ovaodukupno27opština). 0% 20% 40% 60% 80% 100% Dečane Dragaš Uroševac Kosovo Polje Đakovica Gnjilane Glogovac Gračanica Elez Han Istok Junik Kačanik Kamenica Klina Kloko Leposavić Lipljan Mališevo Mamuša Severna Mitrovica Južna Mitrovica Novo Brdo Obilić Parteš Peć Podujevo Priština Prizren Orahovac Ranilug Štimlje Srbica Štrpce Suva Reka Vitina Vučitrn Zubin Potok Zvečan Rodna zastupljenost ŽeneMuškarci 129 48 26 24 18 15 12 7 3 2 0 20406080100120140 Kosovski Albanci Kosovski Srbi Kosovske Aškalije Kosovski Romi Kosovski Bošnjaci Kosovski Egipćani Kosovski Turci Kosovski Goranci Kosovski Crnogorci Kosovski Hrvati Zastupljenost zajednica 27% 73% Pristup finansijskim resursima* Dobar Dovoljan Loš * Po oceni OZ-ova
Izabrani pokazatelji učinka Broj OZ-ova koji su preduzeli ključne aktivnosti i suštinske dužnosti navedene u pravnom okviru i okviru praktične politike naveden je u nastavku. Informacije se zasnivaju na redovnom praćenju terenskih timova Misije OEBS-a na Kosovu, kao i na periodičnim tematskim pregledima i izveštajima koje su izradile opštine, a obuhvataju period od januara do oktobra 2025. godine, pre održavanja lokalnih izbora. Napomena: OZ nije uspostavljen u Leposaviću nakon vanrednih lokalnih izbora u aprilu 2023. godine, te stoga nije uključen u ovu procenu. Ukupan učinak Ocene učinka odbora za zajednice zasnovane su na zbirnim rezultatima pokazatelja učinka, koji odražavaju ključne aktivnosti i suštinske dužnosti navedene u relevantnom pravnom okviru i okviru praktične politike. Uspešnost se ocenjuje kao „visoka“ kada je zbirna ocena iznad 66 procenta, „umerena“ kada se kreće između 66 i 33 procenta , i „niska“ kada opadne ispod 33 procenta. Učinak u 2025. 1- Budžet Pregled opštinskog budžeta Zalaganje za uključivanje finansijskih sredstava za aktivnosti usmerene na zajednice 2- Izrada zakona i praktičnih politika Pregled opštinskih akata, praktičnih politika, praksi ili drugih aktivnosti Učestalost davanja preporuka u pregledu pravnih i praktičnih politika praktične politike 3- Projekti Praćenje i izveštavanje o realizaciji projekata koji se odnose na zajednice 4 - Izveštavanje Pripremanje i blagovremeno podnošenje godišnjeg izveštaja skupštini opštine 5- Rad na terenu i konsultacije Angažovanje sa nevećinskim zajednicama u izradi akcionih planova Misija OEBS-a na Kosovu podržava veće učešće zajednica u institucijama i procesima donošenja odluka i upravljanja. Da bi pomogla u tome, Misija redovno prati učinak opštinskih mehanizama za zaštitu zajednica. Informativni listovi imaju za cilj da relevantnim institucijama pruže pokazatelje koji mogu pomoći u identifikaciji nedostataka i oblasti za unapređenje u pogledu usklađenosti. 9 28 0 10 20 30 Da Ne 8 6 23 0 10 20 30 Da, uspešno Da, bez finansiranja Ne 21 16 0 10 20 30 Da Ne 0 5 7 7 2 0 5 10 UvekVeoma često PonekadRetkoNikada 7 30 0 10 20 30 Da Ne 22 15 0 10 20 30 Da Ne 14 23 0 10 20 30 Da NeBudžet Pregled zakona i praktične politike Projekti Izveštavanje Aktivnosti na terenu i konsultacije UKUPAN UČINAK Dečane Nizak Nizak Osrednji Visok Osrednji44% DragašOsrednji Visok Osrednji Nizak Osrednji46% UroševacNizak Osrednji Visok Visok Visok72% Kosovo PoljeNizak Nizak Nizak Nizak Nizak0% ĐakovicaOsrednji Visok Osrednji Visok Visok75% GnjilaneNizak Nizak Nizak Visok Nizak18% GlogovacNizak OsrednjiOsrednjiOsrednji Nizak38% GračanicaNizak Nizak Nizak Nizak Nizak3% Elez HanNizak Nizak Osrednji Visok Visok45% IstokOsrednji Visok Osrednji Nizak Osrednji50% JunikNizak Nizak Osrednji E ulët E ulët20% KačanikNizak Nizak Osrednji Visok Osrednji47% Kamenica Nizak Nizak Visok Visok Osrednji52% KlinaNizak Osrednji Visok Visok Osrednji63% KlokotNizak Nizak Nizak Nizak Osrednji8% LipljanOsrednji Nizak Nizak Visok Visok46% MališevoOsrednji Visok Visok Visok Visok79% Mamuša Osrednji Visok Nizak Nizak Nizak23% Severna MitrovicaOsrednjiOsrednjiOsrednji Visok Nizak55% Južna MitrovicaOsrednji Visok Visok Visok Visok79% Novo BrdoNizak Visok Nizak Nizak Nizak19% ObilićVisok Nizak Osrednji Visok Osrednji60% PartešNizak Nizak OsrednjiOsrednjiOsrednji41% PećVisok Nizak Osrednji Visok Visok69% PodujevoNizak OsrednjiOsrednji Visok Osrednji49% PrištinaOsrednji Nizak OsrednjiOsrednjiOsrednji37% Prizren Visok Visok Visok Visok Visok98% OrahovacNizak Osrednji Visok Visok Visok68% RanilugNizak Nizak Osrednji Nizak Nizak12% ŠtimljeOsrednji Nizak Nizak Visok Nizak38% SrbicaNizak Nizak OsrednjiOsrednjiOsrednji38% Štrpce OsrednjiOsrednji Nizak Visok Nizak38% Suva RekaNizak Osrednji Nizak Nizak Osrednji21% Vitina Nizak Nizak Nizak Nizak Osrednji8% VučitrnNizak Nizak Nizak Osrednji Nizak18% Zubin PotokNizak Nizak Nizak Nizak Nizak0% ZvečanNizak Osrednji Nizak Nizak Nizak10% PROSEK 2025 25% 36% 40% 56% 44% 40%